Entry for September 13, 2006

Hic hic
Phạm Lưu Vũ-
Sách Đông Chu liệt quốc của NXB Văn học 2005 - Một sản phẩm của con buôn

 

Tôi có may mắn được tiếp xúc với bộ sách “Đông Chu liệt quốc chí” (sau đây gọi tắt là Đông Chu) của Phùng Mộng Long tiên sinh từ hồi học lớp tám, lớp chín, trên tủ sách của nhà ông bác họ trong làng. Bấy giờ gồm tổng cộng mười hai mười ba tập gì đó, sách rất cũ, giấy ngả màu vàng, ngoài bìa mỗi tập đều có vẽ một bức tranh cổ minh họa tác phẩm rất nghệ thuật. Bộ Đông Chu ấy do cụ Nguyễn Đỗ Mục (1866-1948) dịch. Mặc dù không đậm chất kiếm hiệp để cầu lấy sự hấp dẫn như Tam Quốc, song Đông Chu thực sự đã hút hồn tôi từ đó. Sau này, khi đã có chút kiến thức về văn học cổ điển cũng như lịch sử Trung Quốc, rồi đọc đi đọc lại bộ sách đó, tôi mới có thể thưởng thức được một phần tài nghệ tuyệt luân của cụ Nguyễn Đỗ Mục trong việc dịch kiệt tác đó ra chữ Quốc ngữ. Dịch văn chương mà đến như thế, như có lần tôi đã từng viết, có thể nói là đã gọi được hết ba hồn chín vía của chữ nghĩa ra. Nói thì có người bảo rằng nói ngoa, chứ nếu trong thi ca có bản dịch Chinh phụ ngâm thiên tài của Đoàn Thị Điểm từ nguyên tác chữ Hán của Đặng Trần Côn, thì trong văn xuôi, cũng có bản dịch Đông Chu liệt quốc tuyệt tác của Nguyễn Đỗ Mục tiên sinh. Những bản dịch khác không kể làm gì, duy có bản dịch ấy của tiên sinh mới đích thực là một sự sáng tạo lại một cách kì vĩ, gần như nguyên vẹn tác phẩm bất hủ của Phùng Mộng Long bằng ngôn ngữ tiếng Việt yêu dấu của chúng ta. Xin được nghiêng mình kính phục và tri ân bậc túc Nho tiền bối ấy.

Thời cách đây chưa lâu, những sách như thế này là cực hiếm, nó chỉ có thể được tìm thấy trong Thư viện Quốc gia hoặc trong tủ sách của những nhà có truyền thống học hành, đỗ đạt từ mấy đời truyền lại. Khoảng giữa những năm tám mươi của thế kỷ trước, tôi tình cờ mua được một bộ ở một tiệm bán sách cũ gần Ngã Tư Sở - Hà Nội. Giá bấy giờ bằng gần hai tháng lương của kĩ sư mới ra trường. Không còn nhớ do “nhà” nào xuất bản, nhưng rồi bộ sách ấy cũng ở với tôi được không lâu thì bị thất lạc, có lẽ cái “duyên” của tôi với sách Đông Chu là chưa đến lúc chăng? Khoảng hơn chục năm sau, tôi lại có may mắn mua được một bộ khác cũng ở một tiệm sách cũ tại Sài Gòn. Lần này thì sách do NXB Khoa học Xã hội - Hà Nội xuất bản năm 1989. Bộ Đông Chu này cũng vẫn là bản dịch của cụ Nguyễn Đỗ Mục, có sự hiệu đính của cụ Cao Xuân Huy (1900-1983). Sách được in thành tám tập, giấy đen sì, chất lượng xấu khủng khiếp. Đến nỗi tôi chỉ đọc được chừng chục lần thì từng trang, từng trang đã gãy rời khỏi gáy sách. Có trang thậm chí đã bắt đầu mủn ra như những mảnh vải liệm trong quan tài của người tiền sử. Tôi đã cố giữ gìn, sắp xếp, mỗi khi giở ra đọc dù nóng mấy cũng không dám bật quạt. Vậy mà vẫn không tránh khỏi bị thất lạc lúc thì trang này, lúc thì trang khác. Những trang sách quý có khi bị gãy nát làm bốn năm mảnh, có khi bị gió thổi bay ra ngoài trời, bay lên trần nhà hoặc lăn lộn vào các xó xỉnh... Rồi thì nhện giăng, bụi bặm, rồi thì lũ trẻ nghịch ngợm, phá phách, rồi thì chuyển nhà chỗ nọ, chỗ kia... Bộ Đông Chu già nua, khổ hạnh ấy của tôi thế là mang thương tích đầy mình, nó không còn được nguyên vẹn, tử tế như xưa nữa. Tôi rất ân hận về điều đó, lòng vẫn hằng canh cánh như thể đang bị khuyết mất một phần kiến thức trong đầu mình.

May mắn cho những kẻ ham sách nhÆ° tôi là đất nÆ°á»›c đã chuyển mình sang thời chợ búa. Những sách nhÆ° thế này bây giờ không còn hiếm nữa, miá»…n là có tiền hoặc chịu khó nhịn đói má»™t ít, là có thể mua được ở bất cứ hiệu sách lá»™ng lẫy và hoành tráng nào. Và... tôi đã nhìn thấy bá»™ sách đó trong má»™t hiệu sách lá»›n giữa Sài Gòn, cùng vô số sách quí khác, đủ các loại cổ kim, bày xếp la liệt nhÆ° hàng rau, hàng cỏ chợ đầu mối. Mừng quá, tôi vá»™i vàng cầm lên, giở xem qua. Sách má»›i ra, ghi ná»™p lÆ°u chiểu quý 2/2005, in giấy tốt, trình bày cá»±c đẹp, bìa cứng hẳn hoi. Vẫn là bản dịch thông kim bác cổ của cụ Nguyá»…n Đỗ Mục, do cụ Cao Xuân Huy hiệu đính đây thôi, lại có cả bài tá»±a của đích danh Cao tiên sinh in ở đầu sách. Càng yên tâm hÆ¡n khi sách do má»™t nhà xuất bản danh giá, Ä‘á»™c tôn, đúng “chuyên môn” là nhà xuất bản Văn Học - Hà Ná»™i ấn hành. Bá»™ Đông Chu này được in dồn lại làm ba tập, má»—i tập hÆ¡n năm trăm trang khổ 14,5 x 20,5. Tổng cá»™ng ngót má»™t nghìn sáu trăm trang. Tập má»™t từ hồi thứ nhất đến hồi 43; tập hai từ hồi 44 đến hồi 75; tập ba từ hồi 76 cho đến kết thúc ở hồi 108. Giá trọn bá»™ là má»™t trăm bẩy mÆ°Æ¡i ngàn đồng, tÆ°Æ¡ng Ä‘Æ°Æ¡ng khoảng tám, chín mÆ°Æ¡i ki lô gam thóc, bằng thu nhập thá»±c tế trong sáu tháng của má»™t nông dân quê tôi vá
»›i Ä‘iều kiện không bị thiên tai, mất mùa. Tất nhiên là lần thứ ba trong đời, tôi đã không ngần ngại dốc hầu bao để rÆ°á»›c bá»™ sách quý ấy về.

Tiếc thay, niềm vui tậu được sách quí ấy kéo dài không lâu. Mặc dù trong phần “Lời Nhà Xuất bản” in ở đầu sách, có khẳng định chỉ in lại, “không sửa chữa, vì đây là một công trình có tính nghệ thuật cao”. Song càng đọc bộ sách mới cáu này, tôi càng ngờ ngợ. Vẫn tư tưởng Nho gia của Phùng Mộng Long và văn chương Quốc ngữ của Nguyễn Đỗ Mục đây thôi. Song tôi vẫn cảm thấy có gì hụt hẫng đâu đây. Ngoại trừ những lỗi chính tả, những dấu chấm, dấu phẩy bị thiếu hoặc đặt lộn chỗ làm cho câu văn trở nên ngô nghê, tối nghĩa mà tôi cho là lỗi do đánh máy. Dù sao thì mình cũng vẫn hiểu, vẫn tự bổ sung, sửa lỗi bằng mắt những dấu chấm, dấu phẩy ấy mỗi khi đọc thấy là được. Và con mình, cháu mình sau này nếu có đọc đến, chắc chúng cũng làm được như vậy. Thế thì cũng không sao. Tôi tự an ủi mình như vậy để thông cảm với những lỗi in ấn muôn đời khó tránh khỏi ấy của nhà xuất bản.

Đó là lý do mà bài viết này sẽ không nhắc đến những lỗi in ấn, sai chính tả, sót một vài chữ... thậm chí nước Tần đánh thành nước Trần (và ngược lại), họ Triệu đánh thành họ Trịnh... mặc dù rất nhiều và phát hành sách cũng không hề kèm theo một mảnh “đính chính” nào. Nhưng nếu đó là một ấn phẩm được làm một cách cẩu thả, bôi bác, nhất là đối với một tác phẩm lớn, “một công trình có tính nghệ thuật cao” - (chính lời NXB) như sau đây thì khó mà thông cảm cho được. Đầu tiên là việc nhắm mắt lặp lại cái sai, y như cái sai của bản in lần trước. Bản in này của NXB Văn học, tôi đồ rằng được đánh máy lại từ bản in năm 1989 của NXB Khoa học Xã hội. Ngay tập 1, hồi thứ 5, trang 63, có câu nói của Thạch Hậu (con Thạch Thác) người nước Vệ, kẻ bày mưu cho Chu Hu giết anh là Vệ Trang công để cướp ngôi. Trong đó có đoạn: “duy có nước Trịnh nhân việc loạn sai Công tôn Hoạt đem quân sang đánh nước ta...” Đoạn này ở cả hai bản in đều sai. Công tôn Hoạt là con trai Thái Thúc Đoạn, em của Trịnh Trang công. Thái Thúc Đoạn vì mưu cướp ngôi nước Trịnh của anh không thành mà bị giết. Công tôn Hoạt phải chạy sang nước Vệ, mượn quân nước Vệ về đánh nước Trịnh. Cớ sao lại nói ngược lại 180 độ như thế? Đoạn trên đúng ra phải là: “duy có nước Trịnh nhân việc loạn Công tôn Hoạt, đã đem quân sang đánh nước ta...”.

Tiếp đến là bỏ sót chữ, thậm chí sót cả một đoạn... (cẩu thả mà), làm hỏng cả nội dung, khiến người đọc không biết đâu mà lần. Cũng vẫn tập 1, hồi thứ 5, trang 66, đoạn Trịnh Trang công nói với các quan. Đây là một trong những lời bàn tuyệt hay trong Đông Chu, thể hiện tầm nhìn chiến lược, cực kì sáng suốt của một vị vua giỏi trước họa chiến tranh. Tiếc rằng sự cẩu thả của kẻ làm sách đã làm hỏng đi ít nhiều. Trang 66 ấy in câu nói của Trịnh Trang công có đoạn sau: “Nay ta đưa công tử Phùng lại sai công tử Lã đem quân ra cửa đông đánh nhau với nước Vệ...”. Có ai hiểu nổi câu văn này không hở giời? Đơn giản là nó đã bị người ta bỏ sót mất hẳn 15 chữ (những chữ in đậm sau đây). Đoạn văn ấy đầy đủ (từ giờ trở đi, các phần đối chiếu như thế này, người viết đều dẫn từ bản in năm 1989 của NXB KHXH - Hà Nội) là: “Nay ta đưa công tử Phùng ra ở đất Trường Cát thì Tống tất kéo quân ra đấy; bấy giờ ta lại sai công tử Lã đem quân ra cửa đông đánh nhau với nước Vệ...”

Tôi tưởng tượng trong một buổi ngoài trời mưa dầm dề, trong phòng gió hây hây làm cho người đánh máy bỗng nhiên buồn ngủ. Thế rồi người sửa bản in, người chịu trách nhiệm xuất bản... chẳng bao giờ thèm ngó lại. Thế là những trang sách cứ bị hẫng đi theo những cơn gà gật. Sở dĩ tưởng tượng như thế là vì chỉ sáu trang tiếp sau đó, ở hồi thứ 6, trang 73, có câu nói của Sái Túc, một quan đại phu giỏi của nước Trịnh, lại bị người ta làm hỏng chỉ vì bỏ sót quá nhiều chữ. Câu ấy trong sách đã dẫn in như sau: “Ngày trước năm nước họp quân đánh Trịnh, bây giờ ta đánh Tống thì bốn nước kia tất nhiên sợ hãi, mà phải đem người đi giảng hoà với Trần, lại lấy điều lợi chung mà giao kết với Lỗ...”

Cái sai của đoạn in này nguy hiểm ở chỗ dễ làm cho người đọc loạn trí. Bốn nước kia vì sợ hãi (Trịnh) mà phải đem người đi giảng hòa... với nước Trần hay sao?, lại lấy điều lợi chung (với ai?) mà giao kết với Lỗ (?) Cụ Nguyễn Đỗ Mục ở dưới suối vàng nếu biết được điều này chắc sẽ phiền lòng lắm đây. Bởi vì nguyên văn câu của cụ dịch rõ ràng, rành mạch đến thế này kia mà: “Ngày trước năm nước họp quân đánh Trịnh, bây giờ ta đánh Tống thì bốn nước kia tất nhiên sợ hãi, mà phải đem quân giúp Tống. Thế là bất lợi cho ta. Bây giờ ta nên sai người đi giảng hoà với Trần, lại lấy điều lợi chung mà giao kết với Lỗ...”

Ôi! cái cơn ngủ gật này biết bao giờ dừng lại, có lẽ bởi “mưa cứ rơi dầm dề, ngày cứ dài lê thê...” chăng? Những câu bị rơi rụng mất trong tập sách này, trong khuôn khổ một bài viết kể sao cho xiết. Xin dẫn thêm một trường hợp nữa.
Trang 102, hồi thứ 9, trong hồi này, Phùng Mộng Long đặc tả sự nhỏ nhen, tầm thường của kẻ xưng là thiên tử nhà Chu, người ta đã đánh máy một đoạn văn thế này: “Bấy giờ công tử Đà nước Trần giết thế tử Vấn mà cướp ngôi, người trong nước không phục, bỏ đi nhiều lắm. Vì cớ ấy nên khi vua nhà Chu lấy quân đi theo ngay...” Biến mất toi 12 chữ Quốc ngữ của cụ rồi cụ Nguyễn Đỗ Mục ôi. Đoạn dịch ấy của cụ đầy đủ như thế này cơ mà: “Bấy giờ công tử Đà nước Trần giết thế tử Vấn mà cướp ngôi, người trong nước không phục, bỏ đi nhiều lắm. Vì cớ ấy nên khi vua nhà Chu lấy quân đi đánh Trịnh, công tử Đà không dám trái mệnh, phải cất quân theo ngay...”

Trong Đông Chu, có lẽ những đoạn viết về Tề Hoàn công và Quản Trọng chính là nằm trong số những đoạn khoái hoạt nhất của ngòi bút Phùng Mộng Long. Ông vua anh hùng ấy, một trong năm vị ngũ bá thời Xuân Thu có một sự nghiệp lẫy lừng, song kết thúc lại cực kì thảm hại. Không thấy Phùng Mộng Long tiên sinh miêu tả cái tướng khí của Tề Hoàn công ra sao. Song cứ theo sự khởi đầu - kết thúc của cái nghiệp bá chủ ấy mà đoán, thì trên gương mặt Tề Hoàn công hẳn phải có hai đường gọi là đường pháp lệnh xuất phát từ hai bên cánh mũi, chạy xuống chui tọt vào hai bên mép, mà các nhà nhân tướng học gọi là tướng “lưỡng xà nhập khẩu” (hai con rắn cùng chui vào miệng). Tiếc rằng trên đầu lưỡi lại không có nốt ruồi thành ra đó là một tướng hung. Tướng ấy có thể đạt đến phú quí cực đỉnh đấy, song kết cục bao giờ cũng là... chết đói mà thôi. Cùng có cái tướng số này với Tề Hoàn công, ở những phần sau của Đông Chu còn hai vị vua nữa là Sở Linh vương và Triệu Chủ phụ (Triệu Vũ vương). Ba cái đỉnh phú quí khác nhau, đồng thời cũng là ba kiểu chết đói bi thảm khác nhau. Bằng cách miêu tả cực kì sinh động những số kiếp và những kết cục bi thảm ấy, Phùng Mộng Long tiên sinh muốn ngầm răn chúng ta rằng, lẽ huyền cơ của cõi nhân sinh này thật là đáng sợ, không chừa ra bất cứ đẳng cấp xã hội nào. Những chuyện ấy có dịp mà “tán”, chắc sẽ còn rất nhiều điều lý thú. Đây đang nói về bộ Đông Chu kia của NXB Văn học. Than ôi, người ta đâu cần tôn trọng cái sự “khoái hoạt” ấy của ngòi bút Phùng Mộng Long. Bằng chứng là đến hồi thứ 23, đoạn viết về Tề Hoàn công đem quân bảy nước chư hầu đi đánh Sở. Những trang như trang 272; 273; 274, thì sự cẩu thả đã đạt đến trình độ... không sửa được nữa. Thậm chí có đoạn rõ ràng là cố tình “tóm tắt” một cách bôi bác, không đếm xỉa gì đến văn chương chữ nghĩa, đến tư liệu cần phải thể hiện của cả người viết lẫn người dịch. Chỉ xin dẫn chứng ra đây một đoạn “tóm tắt”... tối om ấy ở trang 273-274 (chính xác đến từng dấu chấm, dấu phẩy...):

“Nước Sái vẫn cậy thế Sở không phòng bị. Khi quân Tề đến mới chống giữ. Thụ Điêu diễu quân dưới chân thành nước Sái. Sái hầu biết rõ Thụ Điêu là kẻ tiểu nhân sai đem vàng lụa lễ Thụ Điêu. Thụ Điêu nhận lễ và cho biết Tề Hoàn công sẽ còn đánh Sở: các nước sẽ phá huỷ kinh thành nước Sái.

Sái hầu sợ hãi trốn sang Sở, dân Sái bỏ chạy cả. Thụ Điêu tự nhận công mình, phi báo với Tề Hoàn công. Sái hầu đến Sở gặp Sở Thành vương biết rõ mưu kế Tề Hoàn công sai quân sĩ phòng giữ các nơi, triệu Đấu Chương ở Trịnh về.

Đại binh Tề Hoàn công và quân bảy nước chư hầu kéo sang nước Sái.

Hứa mục công đang ốm cũng đem quân hội ở nước Sái. Tề Hoàn công cho Hứa mục công ngồi trên Tào chiêu công. Đêm ấy Hứa mục công mất. Tề Hoàn công đóng quân ở Sái ba ngày để phát tang.”

Trích đến đây, tôi vừa nghe như có tiếng thở dài xót xa của cụ Nguyễn Đỗ Mục ở bên cạnh mình. Ai mà tin được lời khẳng định “không sửa chữa” của NXB in ở đầu sách nữa? Mà dẫu có sửa thì cũng phải sửa thế nào kia, chứ cái kiểu “tóm tắt” như đoạn in trên là quá ẩu, không còn tý hơi hướng văn chương nào so với bản dịch mà tất nhiên, tôi cũng phải trích dẫn ra đây để bạn đọc tự đối chiếu:

“Nước Sái vẫn cậy thế nước Sở, không phòng bị chút nào cả; khi quân Tề kéo đến nơi, mới vội vàng đem quân ra chống giữ. Thụ Điêu diễu quân ở dưới chân thành nước Sái. Sái hầu trông rõ là Thụ Điêu, năm trước vẫn hầu hạ Sái Cơ ở trong Tề cung, sau lại đưa Sái Cơ về nước Sái. Sái hầu biết Thụ Điêu là kẻ tiểu nhân, đêm hôm ấy sai người đem một xe vàng lụa đến lễ Thụ Điêu, để nhờ Thụ Điêu hãy hoãn binh cho.

Thụ Điêu nhận lễ, rồi lại đem việc bí mật của Tề Hoàn công đại hội chư hầu, trước đánh Sái, sau đánh Sở, nói hết cả cho nước Sái biết, lại bảo với sứ giả nước Sái rằng:

‘Chẳng bao lâu nữa thì các nước chư hầu sẽ đem quân đến phá huỷ kinh thành nước Sái, âu là người nước Sái nên liệu mà trốn trước đi.’

Sứ giả nước Sái về nói với Sái hầu. Sái hầu sợ hãi, đêm hôm ấy đem cung quyến
mở cửa thành trốn sang nước Sở. Dân nước Sái thấy Sái hầu đi trốn, tức khắc vỡ chạy cả; Thụ Điêu tự nhận là công mình, sai người về phi báo với Tề Hoàn công. Sái hầu sang đến nước Sở, vào yết kiến Sở Thành vương, thuật lại những lời nói của Thụ Điêu.

Sở Thành vương biết rõ mưu kế của Tề Hoàn công, tức khắc truyền cho quân sĩ phải phòng giữ các nơi; rồi một mặt sai người đi triệu quân Đấu Chương ở nước Trịnh về. Mấy hôm sau, đại binh của Tề Hoàn công đến nước Sái. Thụ Điêu đem quân ra nghênh tiếp. Bảy nước chư hầu cùng kéo quân đến, nghi vệ rất là nghiêm chỉnh. Bảy nước ấy là:

Tống Hoàn công (Ngự Thuyết)
Lỗ Hi công (Thân)
Trần Tuyên công (Chử Cữu)
Vệ Văn công (Huỷ)
Trịnh Văn công (Thiệp)
Tào Chiêu công (Ban)
Hứa Mục công (Tân Thần)

Kể cả bá chủ là Tề Hoàn công (Tiểu Bạch), cộng thành 8 nước.

Bấy giờ Hứa Mục công đang ốm, cũng miễn cưỡng đem quân đến hội ở nước Sái, Tề Hoàn công khen cái công khó nhọc ấy, thăng tước cho ở trên Tào Chiêu công. Đêm hôm ấy Hứa Mục công mất. Tề Hoàn công đóng quân ở nước Sái ba ngày để phát tang Hứa Mục công.”


So sánh hai đoạn trích trên, chưa kể những câu tóm tắt cẩu thả, tối nghĩa và cụt ngủn của bản in lần này. Người ta thậm chí còn lược bỏ hẳn danh sách bảy nước chư hầu theo Tề đánh Sở. Danh sách này không chỉ có ý nghĩa tư liệu, mà còn rất cần để giúp người đọc hình dung ra một cách rõ ràng, sáng sủa cái tính chất của “liệt quốc” trong quá trình nghiền ngẫm Đông Chu (bản in năm 1989 của NXBKHXH thậm chí còn in kèm cả bản đồ thời đó để người đọc tiện tham khảo nữa cơ đấy. Chứ bản in này thì... chả cần). Đến đây, hẳn bạn đọc đã bắt đầu nhận thấy bản dịch Quốc ngữ công phu của Nguyễn Đỗ Mục tiên sinh, “rơi” vào tay NXB Văn học ở lần in này đã bị “biến dạng” như thế nào. Chưa hết đâu. Bạn cứ chịu khó đọc đi, rồi sẽ phải công nhận rằng, bộ Đông Chu mới cáu ấy vừa ra khỏi nhà in thì đã bị mang thương tích đầy mình.

Kẻ viết những dòng này dù đã bắt đầu cảm thấy sắp cạn hết kiên nhẫn, song cũng phải cố dẫn thêm một số chỗ nữa của bản in, mà sự cẩu thả đã đạt đến một “đẳng cấp” khó tưởng tượng nổi. Ví dụ đoạn viết về cái điềm “đương bích” trong cung nước Sở, tập 2, hồi thứ 69, trang 397, bản in của NXB Văn học như sau: “Trong năm người con ấy, Sở Cung vương muốn chọn một người để lập làm thế tử mà chưa biết lập ai, muốn tế các thần, rồi chôn một viên ngọc bích ở giữa ở trong sân nhà thái miếu, đánh dấu chỗ chôn rồi đến canh năm cho năm người con vào yết tổ, xem người nào đứng làm lễ đúng vào chỗ chôn ngọc bích, thì người ấy được quỷ thần chọn làm vua. Khang vương vào trước, đứng cách ngọc bích xa lắm. Công tử Khí Tật bấy giờ tuổi hãy còn nhỏ, người vú ẵm vào lễ đứng chính giữa ở trên ngọc bích, Sở Cung vương biết là có thần giúp, bởi vậy rất yêu công tử Khí Tật...”

Rõ ràng cả năm người con cùng phải vào lễ, mà đọc chỉ thấy có hai, lại sai be bét. Cũng đơn giản tại cái “đẳng cấp” cẩu thả đó (hay là lại “tóm tắt” đây?) đã làm hỏng cả một câu chuyện ly kỳ. Bởi nguyên văn đoạn ấy của Nguyễn Đỗ Mục trong bản in năm 1989 là như thế này: “Trong năm người con ấy, Sở Cung vương muốn chọn một người để lập làm thế tử mà chưa biết lập ai, mới tế các thần, rồi chôn một viên ngọc bích ở giữa ở trong sân nhà thái miếu, đánh dấu chỗ chôn rồi đến canh năm cho năm người con vào yết tổ, xem người nào đứng làm lễ đúng vào chỗ chôn ngọc bích, thì người ấy được quỷ thần chọn làm vua. Khang vương vào trước, đứng lễ quá lên trước chỗ chôn ngọc bích; Linh vương vào sau, lúc lễ với tay đến chỗ ngọc bích; Tử Can và Tử Tích thì cách ngọc bích xa lắm. Công tử Khí Tật bấy giờ tuổi hãy còn nhỏ, người vú ẵm vào lễ đứng chính giữa ở trên ngọc bích, Sở Cung vương biết là có thần giúp, bởi vậy rất yêu công tử Khí Tật...”

Người ta chỉ sai có má»™t chữ (chữ má»›i đánh thành chữ muốn) thôi. NhÆ°ng lại thiếu hẳn 26 chữ. Cái thiếu cá»±c kì tai hại này vừa tạo ra má»™t cái sai khác rất cÆ¡ bản (vị trí đứng lá»… của Khang vÆ°Æ¡ng), vừa không thấy ba người con còn lại đứng lá»… ở đâu. ChÆ°a kể chi tiết “vá»›i tay đến chá»— ngọc bích” của Linh vÆ°Æ¡ng là rất quan trọng, không thể xem thường. Chỉ cần mô tả má»™t Ä‘á»™ng tác đứng lá»… đó thÃ
´i, cÅ©ng đủ nói lên bản chất khao khát quyền lá»±c đến ghê người của Sở Linh vÆ°Æ¡ng. Chi tiết đó liên quan đến việc Linh vÆ°Æ¡ng sau này giết anh (là Khang vÆ°Æ¡ng) để cưỡng chiếm ngôi vua nÆ°á»›c Sở, rồi cuối cùng cÅ©ng bị truất ngôi mà chết thảm ở trong buồng nhà má»™t kẻ thứ dân. Nói nhÆ° thế để chứng tỏ má»™t Ä‘iều, rằng đã là văn chÆ°Æ¡ng của má»™t bậc thiên tài thì không được phép bỏ sót má»™t chi tiết nào. In sách nhÆ° thế này thì có khác gì xẻo thịt lá»™t da?

Đông Chu có những bài ca về mưu lược trùm đời như Quản Trọng, kì tích về lòng kiên nhẫn như Trùng Nhĩ (Tấn Văn Công), bản lĩnh dùng người điêu luyện như Tấn Điệu công, trí tuệ thần thoại như Khổng Tử, quân sự cái thế như Tôn Vũ, nhẫn nhục đến giun dế cũng phải kinh như Câu Tiễn, ngoại giao lắt léo như Tử Cống... Lại có những hạng gian thần như Bá Hi, dẻo mỏ như Tô Tần, quay quắt như Trương Nghi, tởm lợm như Lao Ái... Lại có Ngũ Viên (Ngũ Tử Tư) mà kiến thức, mưu trí cũng như cuộc đời của ông là cả một thiên đại bi hùng. Đây cũng chính là những trang khoái hoạt đặc biệt của ngòi bút Phùng Mộng Long. Nhất là đoạn tả Ngũ Viên trút sự hận thù trong mười chín năm ròng rã của mình lên cái xác khô của Sở Bình vương. Tất cả những điều đó sở dĩ lưu truyền được hàng nghìn năm, cho đến tận ngày nay, chủ yếu là nhờ ở văn tự, chữ nghĩa đấy. Tiếc thay, ở đây cũng gặp phải sự cẩu thả kinh người. Xin hãy xem ở tập 3, hồi thứ 76, trang 18, sách đã dẫn in như sau:

Ngũ Viên lại lấy chân dẫm lên bụng xác Sở Bình vương, rồi hỏi ông cụ già rằng:

‘Tại sao cụ lại biết rõ chỗ chôn Sở Bình vương và sự thể quan quách như thế?’

Ông cụ già nói:

‘Tôi có phải là ai đâu, chính là thợ đá đã làm cái mộ này lúc bấy giờ!...’”

Chẳng biết có phải người ta lại tiến hành một cuộc “tóm tắt” hay không, mà thiếu hẳn lời kể tội rất đặc sắc, có thể áp dụng cho cả những đời sau của Ngũ Viên, lại biến mất một đoạn văn tiếp theo nữa, thành ra Ngũ Viên cứ dẫm lên bụng cái xác đó không biết đến lúc nào thì mới bỏ chân xuống? Đoạn trích ấy đầy đủ phải như sau:

“Ngũ Viên lại lấy chân dẫm lên bụng xác Sở Bình vương, rồi thò tay khoét mắt, mà kể tội rằng:

‘Lúc mày sống có mắt cũng như không! Mày có mắt mà không biết ai trung, ai nịnh, lại giết oan cha ta và anh ta!’

Nói xong, cắt lấy đầu Sở Bình vương, còn áo quan và xương, sai đem quẳng ở giữa cánh đồng. Ngũ Viên đã đánh vào xác Sở Bình vương rồi, lại hỏi ông cụ già rằng:

‘Tại sao cụ lại biết rõ chỗ chôn Sở Bình vương và sự thể quan quách như thế?’

Ông cụ già nói:

‘Tôi có phải là ai đâu, chính là người thợ đá đã làm cái mộ này lúc bấy giờ!’...”

Đến đây, ta lại bắt gặp một trận ngủ gật nữa của người đánh máy (chắc thế), bởi chỉ ba trang tiếp theo đó, trang 21, người đọc lại phải đọc một đoạn như thế này: “Lại nói chuyện công tử Thân đóng quân ở Lỗ Phục Giang nghe tin Sính Đô đã mất rồi, Sở Chiêu vương phải chạy trốn, sợ người trong nước tan tác, không có ai làm chủ, mới mặc đồ vương phục, để cho yên lòng dân. Dân chạy loạn, đều theo. Sở Chiêu vương mới nói với Hạp Lư rằng...”. In như thế thì ai mà hiểu nổi kia chứ? Công tử Thân chỉ cần mặc đồ vương phục vào là yên được lòng dân sao? Lại còn Sở Chiêu vương, đang bị Hạp Lư đuổi cho chạy toé khói sang tận nước Tuỳ, ngồi đấy mà nói với Hạp Lư? Người đánh máy buồn ngủ đã đành, chẳng lẽ cái người gọi là “sửa bản in”, người “chịu trách nhiệm” kia cũng ngủ gật hết hay sao? Nào có phải sót một vài chữ cho cam, đằng này sót hẳn mấy câu, lại còn làm loạn cả văn cảnh đi như thế, thử hỏi không gọi là cẩu thả thì gọi là cái gì?. Nguyên văn đoạn ấy trong bản dịch đầy đủ là: “Lại nói chuyện công tử Thân đóng quân ở Lỗ Phục Giang, nghe tin Sính Đô đã mất rồi, Sở Chiêu vương phải chạy trốn, sợ người trong nước tan tác, không có ai làm chủ, mới mặc đồ vương phục, đi xe vương dư, tự xưng là vua Sở, đóng ở đất Bế Tiết để cho yên lòng dân. Dân chạy loạn, đều theo về đấy. Sau công tử Thân nghe tin Sở Chiêu vương ở nước Tuỳ, liền hiểu dụ cho dân biết, rồi tìm sang nước Tuỳ để theo Sở Chiêu vương. Ngũ Viên vẫn căm tức vì không bắt được Sở Chiêu vương mới nói với Hạp Lư rằng...”.

Mạch “ngủ gật” của người đánh máy chưa dừng ở đấy. Bởi vì chỉ tám trang sau đó (trang 29), lại thấy biến mất toi một câu của vua Hạp Lư hỏi Ngũ Viên, trong khi ở một câu khác, rõ ràng là Ngũ Viên nói thì lại “gán” sang cho Hạp Lư. Lại có trường hợp chỉ cần in thiếu đúng ba chữ, mà ý nghĩa và tư tưởng của câu nói bị đảo ngược hẳn 180 độ. Ví dụ vẫn ở tập 3, trang 35, câu nói của Sở Chiêu vương: “Kẻ kia định báo thù cho cha, thế tức là hiếu tử. Đã là hiếu tử thì không làm được trung thần!” (???) Than ôi! người ta đã đánh máy thiếu mất ba chữ cực kì quan trọng. Câu đầy đủ phải là: “Kẻ kia định báo thù cho cha, thế tức là hiếu tử. Đã là hiếu tử thì khó gì mà không làm được trung thần!”. Lỗi kiểu này không những người dịch là cụ Nguyễn Đỗ Mục phải nuốt hận, mà ngay chính Phùng Mộng Long tác gia chắc cũng phải... khóc rưng rức.

Trang 62, thế tử Ba nước Ngô không hề bị truất, mà bỗng dưng tự “bốc hơi” đi đâu mất, để vua cha là Hạp Lư phải chọn người khác lập làm thế tử, chỉ vì người ta đánh máy thiếu hẳn câu: “Thế tử Ba thương nhớ nàng Thiếu Khương quá, sau cũng thành bệnh, chưa được bao lâu cũng chết”.

Trang 119, cụt mất đoạn Trần Hằng nước Tề sai bọn Trần Nghịch và Trần Bão giết chết Hám Chỉ nhằm chuyên quyền, lấn vua. Thành ra tự dưng đọc đến câu: “Tề Giản Công sợ hãi bỏ chạy...”, người đọc bỗng chẳng hiểu ông vua này sợ ai?

Trang 138: “Ngày hôm sau, Câu Tiễn biến sắc mà bảo Văn Chủng rằng...” - Văn chương gì mà cụt ngủn như thế? Tự dưng vô cớ mặt Câu Tiễn lại biến sắc...? Đúng ra là: “Ngày hôm sau, Câu Tiễn sai người triệu thì Phạm Lãi đã đi rồi. Câu Tiễn biến sắc mà bảo Văn Chủng rằng...”

Trang 195: “Đất nước Tần nguyên là của nhà Chu chia cho, chỉ hơn trăm năm thì tất lại hợp...” Thiếu một chữ thôi nhưng dễ làm đời sau hiểu sai mất tới... bốn trăm năm. Đúng ra là: “Đất nước Tần nguyên là đất của nhà Chu chia cho, chỉ hơn năm trăm năm thì tất lại hợp...”

Kể ra thì còn nhiều nữa. Nhưng thôi! Tiền nhân đang nổi giận ở dưới suối vàng kia kìa, kể cả kẻ phải viết ra những dòng này cũng đang giận không kém. Thật chẳng khác nào hí hửng ra siêu thị, lại mua về một thứ đồ kém phẩm chất, bỏ đi thì tiếc của, mà để dùng thì không yên tâm, huống chi lại là cái thứ mà (biết đâu) sau này, cả con cháu, chắt, chút... của mình cũng sẽ còn dùng đến. Tóm lại là kẻ viết đã cạn hết kiên nhẫn và mệt mỏi lắm rồi, xin dừng lại ở đây thôi, kẻo thời buổi miếng cơm manh áo này, người ta dễ mắng mình là đồ vô tích sự, chỉ biết bày trò “bới lông tìm vết”... lắm. Mà có khi đọc đến đây, người ta đang mắng thật rồi ấy cũng nên...

Văn chương mà đến cỡ như Đông Chu liệt quốc chí của Phùng Mộng Long, thì có thể nói là đã đạt đến bực thần thông quảng đại. Chuyện của cả thiên hạ suốt bốn trăm năm với hàng nghìn nhân vật, hàng trăm cuộc chiến, hàng vạn âm mưu... mà cứ như từ trong bụng tuôn ra, mạch lạc, khúc chiết, rõ ràng, trùng trùng điệp điệp, không nhân vật nào mang máng nhân vật nào. Cái thiện cũng như cái ác, trung cũng như nịnh, giỏi cũng như ngu, anh hùng cũng như hèn hạ... tất cả cũng không cái nào giống với cái nào. Sức khái quát tư tưởng của Đông Chu lớn đến nỗi, muôn đời đều có thể soi vào đấy mà nhận ra mình, mà nhìn rõ thực chất thế sự của thời đại mình. Những quy luật của trời đất, nhân gian, của quỷ thần, chiến tranh, của tham tàn, đểu cáng... mà Đông Chu đã vạch ra, cho đến tận thời hiện đại bây giờ vẫn đúng, vẫn có thể vận dụng được. Đặc biệt là luật nhân quả thì có thể nói không ở đâu triệt để bằng Đông Chu. Vạn sự thịnh suy của những đời sau, dẫu có biến tướng kiểu gì đi chăng nữa, cũng đều không ra ngoài bộ sách ấy. Đó thực sự là cả một pho kiến thức nhân sinh vĩ đại, kiến thức triết học, văn học, sử học, chính trị, quân sự, ngoại giao... khổng lồ, chẳng những kẻ làm quan, làm tướng đời đời cần phải học, mà kể cả thứ dân cũng có thể học được ở trong đó rất nhiều điều. Pho kiến thức ấy ví như những vỉa quặng quý, có vỉa lộ thiên, có vỉa chìm sâu trong lòng đất, vỉa nọ chồng lên vỉa kia, tầng tầng lớp lớp, dẫu có khai thác mãi cũng không thể nào hết được. Đặc biệt ghê gớm nữa là tuy viết về lịch sử đấy, song điều đó vẫn không ngăn cản thiên tài Phùng Mộng Long múa bút sáng tạo nên những chi tiết đầy văn chương, siêu (và) thực đến bạt vía kinh hồn. Chỉ xin dẫn ra đây một ví dụ thôi cũng đủ. Ví dụ đoạn viết về Việt Vương Câu Tiễn, vì nếm phân Ngô Phù Sai, mà đến khi trở lại ngôi vua rồi mới mắc chứng hôi mồm (!). Quân sư Phạm Lãi bèn bắt tất cả triều đình đều phải nhai một thứ lá hái trên núi gọi là lá trấp, để cho mọi cái mồm cùng nhất tề thở ra tuyền một mùi hôi, giống như cái mùi hôi phát ra từ cửa miệng của đấng quân vương kia vậy... Thật là một hình ảnh tượng trưng thiên tài. Cái chuyện cam tâm thở ra một thứ thối tha để cùng a dua với đấng chí tôn của mình như thế, thì chẳng riêng gì lũ kẻ sĩ, quí tộc thượng đẳng cha mẹ dân của nước Việt thuở xưa, kể cả những đời sau này, đời nào mà chẳng có. Thậm chí cho đến tận bây giờ, “truyền thống” ấy hình như vẫn còn hiện hữu đâu đây... Một chi tiết trào lộng thâm trầm, sâu sắc đến như thế, đắt đến như thế, vậy mà Phùng Mộng Long tiên sinh viết ra cứ tỉnh bơ như không. Thử hỏi từ cổ chí kim, với biết bao thiên tài văn chương lừng lẫy trên thế gian này, liệu đã có mấy ai
nghĩ ra nổi một tình huống tương tự? Vậy thì, Đông Chu xứng đáng là một trong những áng văn chương không tiền khoáng hậu. Và sở dĩ ngày nay, chúng ta có cơ hội được tiếp xúc trực tiếp với siêu tác phẩm đó, với những điều ghê gớm đó, là nhờ ở công lao to lớn của cụ Nguyễn Đỗ Mục, của cụ Cao Xuân Huy. Thế thì lẽ ra người ta phải hết sức nâng niu, hết sức cẩn trọng với văn bản của các cụ mới phải chứ? Đó chính là những con chữ của bậc Thánh hiền để lại đấy. Vậy mà...

Người ta vẫn nói sách là một loại sản phẩm văn hoá. Thậm chí các nhà xuất bản còn được “rêu rao” một thứ chức năng rất “thiêng liêng” là góp phần “định hướng” văn hoá (đọc) cho toàn xã hội (!). Định hướng cái kiểu bát nháo, giả cầy, bất chấp văn chương, sặc mùi lợi nhuận như cái thị trường sách mênh mông bát ngát hiện nay (mà bộ Đông Chu này chỉ là một ví dụ) thì thà cứ hiếm sách như ngày trước còn hơn. Tóm lại là, dẫu có sản xuất ra để bán kiếm lời, thì người sản xuất thứ sản phẩm đặc biệt là sách ấy cũng phải có chút gì đó gọi là văn hoá tương xứng. Ít nhất cũng phải tôn trọng người sẽ mua sản phẩm của mình, tôn trọng người đã viết ra những cuốn sách, đặng giúp mình có cái để mà làm tiền, làm quan, để mà (nếu biết muối mặt nữa) thì còn làm... điếm (văn hoá) chứ? Nếu bất chấp những điều đó, thì có khác nào cách tính toán của những loại con buôn mạt hạng, mãn kiếp chỉ biết coi đồng tiền là trên hết? Xuất bản sách cái kiểu cẩu thả, vô trách nhiệm như thế này thì không những coi thường người mua (cũng tức là coi thường người đọc), mà còn phạm tội đại bất kính đối với các bậc tiền nhân đã kì công làm ra sách ấy cho hậu thế. Những cuốn sách sẽ còn nằm trên giá cho người đời nay, người đời sau, và người đời sau nữa... Tội lỗi này liệu có lấp liếm nổi chăng?

2/9/2006

© 2006 talawas

Entry for September 13, 2006

Ăn chặn tiền hỗ trợ lũ lụt

"Sau vụ thiên tai này, chính quyền huyện nhận được 24.4 tỉ đồng và 1300 tấn lương thực.

Nhưng nay có bằng chứng cho thấy các vị quan chức ở đây đã chi tiêu số tiền cứu trợ một cách vô tội vạ.

Phòng Tổ chức - Lao động - Thương binh & Xã hội và phòng Kế hoạch - Tài chính của huyện Hương Sơn được phân bổ số tiền 5.3 tỉ đồng để hỗ trợ người dân khắc phục thiệt hại về người và tài sản.

Nhưng hai phòng này chỉ chi hết 1.566.000.000 đồng, số tiền còn lại được dùng cho những việc sai mục đích như trợ cấp ngân sách xã, phục vụ hành chính.

Công an Việt Nam chỉ mới điều tra ở bốn xã và thị trấn thì đã thấy xã nào cũng dính vào việc thâm lạm số tiền.

688 triệu đồng được gửi cho bốn xã và thị trấn này, nhưng chỉ có 195 triệu đồng được chi cho việc cứu trợ".

Thử tính xem mức độ hao hụt là bao nhiêu:

1. Từ cấp huyện tới cấp phòng

Từ 24.4 tỷ cho huyện, hai phòng của huyện nhận được "5.3 tỉ đồng để hỗ trợ người dân khắc phục thiệt hại về người và tài sản". Hao hụt bao nhiêu trước khi phân bổ thì chưa biết chắc vì bài báo không đề cập tới việc ngòai hai phòng trên, còn có phòng ban nào nhận được phân bổ không. Nếu giả sử hai phòng ban này là cơ quan chịu trách nhiệm cứu trợ và không phòng nào khác được nhận thì tỷ lệ hao hụt ở cấp huyện khoảng 78 %

2. Từ cấp phòng tới cấp xã: Tỷ lệ hao hụt ở cấp phòng là (5.3-1.566)/5.3=70 %

3. Từ cấp xã tới người dân: Tỷ lệ hao hụt trung bình ở cấp xã sẽ là 1-195/688=71%

Vậy chỉ tính riêng từ cấp phòng tới người dân thì người dân chỉ nhận được 8.3% số tiền hỗ trợ lũ lụt. Nếu giả thuyết ở (1) là đúng thì họ chỉ nhận được trung bình 1.8% số tiền cứu trợ.

Tức là nếu bạn đóng 100.000 đồng để ủng hộ bão lụt thì trung bình có thể sẽ chỉ có từ 2000 cho tới 8000 đồng là tới tay người dân bị nạn, còn lại là góp phần cải thiện đời sống sinh hoạt và làm việc của các cán bộ nhà nước các cấp từ huyện tới xã.

Đó là mới chỉ có hai cấp là huyện và xã, còn chưa kể nếu việc cứu trợ này còn phải qua các cấp khác, ví dụ cấp tỉnh, hay Ủy ban phòng chống lụt bão. Rồi còn Đoàn Thanh niên, Hội Phụ nữ, Hội Nông dân...Số tiền còn lại trên thực tế sẽ là bao nhiêu, hoàn toàn có thể dưới 1%. Bạn góp 100.000 nghĩ rằng số tiền này có thể đủ cho một gia đình nghèo chi tiêu cho nhu cầu ăn uống trong một tuần, nhưng có biết đâu tất cả những gì họ nhận được từ lòng thông cảm và chia sẻ của bạn chỉ là một gói mỳ tôm duy nhất.

Mà thôi, dù sao thì các cán bộ ăn chặn cũng là những người sinh sống trong vùng bị bão lụt mà, nếu nhìn thoáng một chút thì họ cũng là nạn nhân bão lụt thôi. Lá lành đùm lá rách vẫn là truyền thống dân tộc cơ mà. Lọt sàng xuống nia cả, số tiền đấy thì cũng được dùng để phát triển kinh tế xã nhà, huyện nhà, nếu không trực tiếp thì cũng bằng tiêu dùng, đầu tư mang tính kích cầu. Các bạn không nên vì thế mà không hưởng ứng khi người ta quyên góp cứu trợ bão lụt, thiên tai.

Nguyễn Trãi bảo vệ môi trường- Chết rồi thì thôi học Đại học

1. Nguyễn Trãi là nhà bảo vệ môi trường
Không những thế mà còn...

-Văn học Việt Nam phát triển "bồng bột mau lẹ" khi được tiếp xúc với các luồng văn hóa thế  giới.
- Bài thơ "Thuật hoài" của Phạm Ngũ Lão được sáng tác vào Thời Đường....

Vâng, đó không phải là các bài viết kiểu A Phủ rạch mặt trả thù Bá Kiến như trong các bài văn thi tốt nghiệp, thi Đại học mà đó là ở trong sách Bồi dưỡng cho giáo viên dạy văn học do các giáo sư đầu ngành như Trần Đình Sử chủ biên và là tài liệu chính thức của Bộ giáo dục phát hành.
Và còn những nhận định, yêu cầu, hướng dẫn ngô nghê, thậm chí là phản văn hóa như yêu cầu tóm tắt một bài thơ Đường của Thi Phật Vương Duy bằng một câu văn hay ra đề cho học sinh chọn multiply choices (rất Tây nhé, không kém thi TOEFL) kiểu thế này:

Truyện An Dương Vương nêu lên bài học gì?

A: Tình yêu nam nữ;
B: Xây dựng đất nước;
C: Bảo vệ đất nước;
D: Giáo dục thế hệ trẻ”.

Đáp án?: Tất nhiên là C.

Đây là link hai bài báo trên Tuổi trẻ về câu chuyện buồn (cười) này:

Nguyễn Trãi là người bảo vệ môi trường?

Những sai sót “chết người” của sách ngữ văn: Cô Tấm nào đây?

Trích thử một đoạn  

"Trang 55, sách Bồi dưỡng, chỉ đạo thực hiện..., khi hướng dẫn dạy bài “Đại cáo bình Ngô” (Nguyễn Trãi) đã gợi ý giáo viên cần dạy như thế này: “Kết hợp tích hợp giáo dục môi trường khi giảng bài “Đại cáo bình Ngô”: lúc lên án tố cáo tội ác kẻ thù, tác giả tố cáo hành động hủy diệt môi trường sống. Bại nhân nghĩa nát cả đất trời - Nặng thuế khóa sạch không đầm núi (...), với những câu văn trên, Nguyễn Trãi là “người xưa của ta nay” trong vấn đề bảo vệ môi trường” (!).

Chưa hết, để nhấn mạnh ý trên, trong sách giáo viên, người biên soạn còn hùng hồn hơn: “Giáo viên cần lưu ý cho học sinh rằng bằng linh cảm thiên tài, Nguyễn Trãi đã đề cập vấn đề môi trường sống”! (trang 21)." 

Vâng, và Giáo sư Sử trả lời cho các sai sót này cũng rất vui, trích từ báo Tuổi trẻ:

"GS Trần Đình Sử - chủ biên cuốn sách này (và nhiều bộ sách giáo khoa ngữ văn khác) - đã giải thích một cách rất hài hước. Rằng xảy ra tình trạng “Nguyễn Trãi... bảo vệ môi trường” là do bộ chỉ đạo thời gian biên soạn, in ấn quá gấp rút (trong một tuần phải viết xong hai cuốn sách hướng dẫn); do sự trưng cầu ý kiến song song với tài liệu đã in ra; do lỗi in ấn; và đặc biệt là do chủ trương phải dạy lồng ghép vào môn học các chương trình như: bảo vệ môi trường, bình đẳng giới… "

2. Chết rồi khỏi đi học Đại học

Bài này cũng là một chuyện buồn (cười khác), không khác gì cái truyện của Azit Nexin về anh chàng được chính quyền coi là đã chết vì "sổ sách nó thế,  làm sao mà nhầm được", tất nhiên là trừ khi phải đi lính hay đóng thuế.
“Người chết” đậu đại học: Làm sao đến trường?

Hóa ra những chuyện có thể xảy ra ở nước Thổ Nhĩ Kỳ đầu thế kỷ 20 vẫn có thể xảy ra ở nước An Nam  đầu thế kỷ 21.

" Thương tình, cô Trang lại tất tả đi gõ cửa khắp nơi để giúp đứa học trò nghèo: “Tôi đến UBND huyện Long Hồ, bên huyện người ta tính thu hồi giấy báo tử lại, làm cho nó... sống lại, nhưng bên tư pháp nói không được. Lẽ nào Huỳnh Văn Dư với năm sinh 1989 lại đi học lớp 1 từ năm lên ba tuổi? Trong khi đó còn học bạ, văn bằng chứng chỉ trong suốt 12 năm học nữa...”, cô Trang thở dài...

Trao đổi với chúng tôi, trưởng Công an xã Hòa Ninh Trương Thanh Toàn kể: “Nhà tui gần đó chứ đâu. Bọn tui cũng muốn giúp lắm nhưng làm không được, không có chỉ đạo ở trên xuống thì làm sao? Chẳng thà hồi đó đừng khai tử còn uyển chuyển được”."

Sunset and Sunrise

Thế là list các phim romantic/relationship favorite của mình vốn không phải nhiều nhặn gì lắm giờ được bổ sung thêm 2 phim: Before Sunrise và Before Sunset. Cả hai phim đều rất so nice, so honest, so smart, so romantic and so beautifully filmed.

Hình như một số người thích phim Before Sunrise nhưng không thích Before Sunset. Tớ thì thấy Before Sunset rất hay, không kém Before Sunrise một tý nào, trong khi thực tế để làm được một sequence thành công như thế thì quả là rất khó. Nếu như Before Sunrise là câu chuyện lãng mạn của tuổi 20 nhiều mơ mộng và hy vọng thì Before Sunset là câu chuyện của tuổi 30, khi sự lãng mạn không mất đi nhưng nó lẩn khuất bên trong và cùng chung sống với những lo toan đời thường cùng những hoài nghi và thất vọng với cuộc đời, với tình yêu. Và tất cả những thứ đó đều được thể hiện một cách rất tinh tế và sâu sắc qua những lời thoại thông minh và chân tình và cả qua body language của hai diễn viên Ethan Hawke và Julie Delpy, cả hai đóng quá đạt, tưởng như đạo diễn làm phim này là để cho họ. Và thực tế là nhiều chi tiết trong cuộc sống của hai diễn viên này được đưa vào phim vì cả Ethan và Julie cùng tham gia viết kịch bản của Before Sunset: như Ethan đúng là sinh ở cung hoàng đạo Scorpion, sinh ở Texas còn Julie là Sagittarius, cũng từng du học ở trường NYU, New York....(Nhưng mình tưởng là Sagittarius với Scorpion là opposite với không hòa hợp cơ mà nhỉ)

Giữa Sunset và Sunrise, trong khoảng thời gian 10 năm đó họ có thay đổi không? Jesse thì hình như vẫn thế, tuy có phần trưởng thành và tự tin hơn trước, nhưng phải chăng chính sự tự tin ấy là do những hoài nghi mà anh ta từng có khi tuổi trẻ được thời gian kiểm nghiệm? Còn thì anh vẫn vậy, vẫn thông minh sắc sảo và witty nhưng có phần cynic, và từ sâu bên trong vẫn có phần giống một đứa trẻ. Và cuộc đời anh đã diễn ra như anh từng nghĩ về nó trong thủa 20 "Sometimes I dream about being a good father and a good husband. And sometimes it feels really close. But then other times it seems silly like it would ruin my whole life." Celine có lẽ thay đổi nhiều hơn Jesse. Trong Sunrise, cô có vẻ là một cô gái ấm áp, đôn hậu và cân bằng. Trong Sunset, có thể thấy trong cô nhiều sự giận dữ với cuộc đời hơn. Như cô nói về đêm họ gặp nhau ở Vienna "In a way, I put all my romanticism into that one night....and I was never able to feel all this again" .Nhưng cô vẫn rất quyến rũ, nét quyến rũ của một người phụ nữ thông minh, độc lập và luôn là chính mình, beautiful and natural (và sensual từ cái vẻ natural ấy).

Hai bộ phim đều rất lý thú, hầu như nội dung phim chẳng có gì ngoài việc hai con người cô đơn gặp nhau rồi lang thang bên nhau, vừa đi  bên nhau vừa nói chuyện với nhau về cuộc đời, về tình yêu, về những người yêu cũ, về chính trị, về gia đình, về tôn giáo, về sự tái sinh, và hơn cả là về chính mình. Có phải là một người đối thoại hay là người giúp ta hiểu hơn về chính bản thân ta không? Và câu chuyện của họ diễn ra trong những khung cảnh tuyệt đẹp, một châu Âu cổ kính như hoài niệm về một thời kỳ lãng mạn, dù đó là thành Vienna ban đêm- nơi có những nghệ sỹ hay kẻ nát rượu bán thơ lấy tiền và những người digan xem bói cho du khách- hay là Paris trong một buổi chiều nắng nhạt với những con phố màu nâu uốn lượn, các quán café ven đường và nhà thờ Đức Bà cổ kính lặng lẽ soi bóng xuống dòng sông Seine. Đoạn kết của Before Sunset cũng rất đẹp, lúc xem cảm thấy hơi hẫng một chút nhưng nghĩ lại thì thấy sweet và hopeful.

Trong Before Sunrise, Celine có nói "I believe if there's any kind of God it wouldn't be in any of us, not you or me but just this little space in between. If there's any kind of magic in this world it must be in the attempt of understanding someone sharing something. I know, it's almost impossible to succeed but who cares really? The answer must be in the attempt". Xem hai phim này cũng là một attempt để "understand someone sharing something". Và có thể còn là một attempt để hiểu hơn về bản thân mình, về con người, về tình yêu và những mối quan hệ trong cuộc đời. Bởi vì rồi ai cũng sẽ tới những lúc sunset cuộc đời và có khi nó đến nhanh hơn là mình tưởng, vậy thì cũng nên làm được điều gì "before sunset" chứ?

À, có một chi tiết trong phim là Jesse và Celine hẹn gặp lại nhau trong Before Sunrise vào 6 tháng sau ngày họ gặp nhau, tức là vào ngày 16/12.  Btw, that day is my birthday :D

Entry for September 10, 2006

Muốn nghe lại Kim Anh hát Mùa thu lá bay mà trong máy không có. Đọc chay lyrics trên Đặc Trưng thì thấy lời bài này thật sến, não nuột ghê, nhưng được có một câu hay "Mùa thu lá bay anh đã đi rồi ".
Không có Mùa thu lá bay thì nghe Autumn Leaves bằng tiếng Anh hay tiếng Pháp vậy.
Có một số version ở đây.



Autumn Leaves

The falling leaves drift by the window
The autumn leaves of red and gold
I see your lips, the summer kisses
The sun-burned hands I used to hold

Since you went away the days grow long
And soon Ill hear old winters song
But I miss you most of all my darling
When autumn leaves start to fall

Les Feuilles Mortes

C'est une chanson qui nous ressemble.
Toi, tu m'aimais et je t'aimais
Et nous vivions tous deux ensemble,
Toi qui m'aimais, moi qui t'aimais.
Mais la vie sépare ceux qui s'aiment,
Tout doucement, sans faire de bruit
Et la mer efface sur le sable
Les pas des amants désunis.

Cuối cùng cũng tìm được album Kim Anh ở MP3 player, giờ là đang nghe nàng rền rĩ những câu nhạc nửa Hoa nửa Việt:
"Mùa thu lá bay anh đã đi rồi. Vỡ tan ôi bao giấc mông lứa đôi.  Giờ đành lìa xa thế nhân sầu đau. Hẹn anh kiếp sau ta nhìn thấy nhau"

Pic above: Isaac Levitan. Fog. Autumn

Entry for September 09, 2006

Upload theo yêu cầu của các bạn.

Patti Page- Golden Hits

 

Entry for September 08, 2006

Bài viết về Rừng Nauy của bạn Mưa. Tớ thích bài này nên kéo nó về đây.

Rừng Nauy

Sáng sáng, khi nắng vàng rực trên bãi cát và gió thổi hiu hiu, tôi mang một cái chiếu nhỏ ra trải ở bờ biển. Buổi sáng nước biển rất lạnh, lạnh như nước đá nên thường ko ai xuống tắm. Tôi nằm dài dưới nắng, đầu gối lên túi xách tay, mũ sùm sụp để nắng khỏi chiếu vào mắt và đọc Norwegian Wood một người bạn gửi tặng "with love". (Thank you, my friend!) .

Vậy là đọc miên man, thấy cả tiếng mưa rơi đều đều, nghe tiếng guitar bập bùng bên ánh nến của Reiko, thấy một Naoko với suối tóc đen nhánh và làn da trắng xanh dưới ánh trăng, một Midori tóc ngắn mà tôi cứ nhất định tưởng tượng cô ấy phải có răng khểnh như Grass... Thấy một Toru rất giống với ai đó, giống vô cùng.

Bạn bảo: "Có lẽ cậu sẽ ko thích Norwegian Wood đâu, vì nó ảm đạm, và nó có những mối quan hệ khá weird". Tôi bảo: "Ko, mình thích cuốn này". Vì sao thích thì thú thật là ko biết. Có lẽ bởi cái giọng văn "ảm đạm" nhưng rất đẹp chăng? Nó dịu dàng, nhẹ nhàng, mơ màng, lãng đãng và mong manh. Nó khiến người ta mơ mộng và thả mình dạo chơi một cách rất vô thức theo từng bước chân lang thang vô định của Toru và Naoko. Nó khiến người ta thấy việc trèo lên gác thượng, nhìn đám cháy và thản nhiên gảy đàn hát nghêu ngao là một chuyện ko lấy gì làm kỳ quặc lắm, dường như khi còn trẻ mình cũng luôn có những giây phút bốc đồng như thế. Nó có những cuộc đối thoại thành thật đến ko thể thành thật hơn. Nó có những câu chuyện tế nhị được nói ra một cách thẳng thắn ko chút ngại ngùng. Nó có sự cô đơn đến nao lòng, có những điều âm thầm ko thể nào quên, có mơ ước, có niềm tin, có tình yêu, có thất vọng, có hụt hẫng, có nồng nàn, có day dứt, có đau đớn, có bất lực, có sợ hãi, có những điều sâu thẳm mà mỗi người đều đã từng trải qua và không dễ dàng chia sẻ được với ai. Tất cả được viết bằng một giọng văn rủ rỉ khiến người đọc có cảm giác đang ngồi trước Toru, cùng uống bia hoặc sake hay whisky với anh, cùng nhìn xa xăm và lắng nghe những lời từ đáy lòng anh.

Các tác phẩm điện ảnh, nhiếp ảnh, văn học của Nhật đều cho tôi thấy hình ảnh về những con người kỳ lạ và một nền văn hoá khác biệt hoàn toàn với thế giới xung quanh. Tôi cũng băn khoăn ko biết trong cuộc sống thực, người Nhật sống thế nào, suy nghĩ ra sao? Về cái chết, Toru nghĩ: "Death exists, not as the opposite but as a part of life". Khi ôm Naoko trong vòng tay mình, anh muốn nói với cô: "I am having sex with you now. I am inside you. But really this is nothing. It doesn't matter. It is nothing but the joining of two bodies. All we are doing is telling each other things that can only be told by the rubbing together of two imperfect lumps of flesh. By doing this, we are sharing our imperfection".

Bên này người ta hay nói, những kỳ nghỉ hè bên bãi biển sẽ là 3S "Sea, Sex & Sun". Còn tôi, bên bãi biển, trong kỳ nghỉ của mình, nằm đọc Norwegian Wood cũng với 3S "Study, Sex & Suicide". 

Bỗng muốn cầm guitar hát thử I once had a girl, or should I say, she once had me.

-----------------------------

Bài này có ý này hay:

Nhật Chiêu: 'Rừng Nauy chân thật và gợi cảm'

- Ông nghĩ sao về ý kiến Murakami là một tác giả xa rời nền văn học truyền thống Nhật Bản?

- Rõ ràng là Murakami không đi theo con đường của các bậc tiền bối lừng danh. Ông không theo đuổi cái đẹp bi cảm như Kawabata, cái đẹp quý phái như Tanizaki hay cái đẹp bạo liệt như Mishima mà ông tạo dựng một cái đẹp mới: cái đẹp của đời sống thường ngày và tự nhiên.

Tuy là nói vậy nhưng người đọc vẫn cảm thấy nhiều trang viết của Murakami cũng phảng phất một nỗi buồn bi cảm mà người ta vẫn thường bắt gặp trong truyện Genji của thế kỷ 11 hay trong tác phẩm của Kawabata. Murakami không thích ngôn ngữ quá mơ hồ của các nhà văn tiền bối. Ông thiên về một ngôn ngữ sống động, tự nhiên và khá là sáng sủa.

Entry for September 06, 2006

Changing Partner- Patti Page   

We were waltzin' together to a dreamy melody
When they called out "Change partners"
And you waltzed away from me
Now my arms feel so empty as I gaze around the floor
And I'll keep on changing partners
Till I hold you once more

Though we danced for one moment and too soon we had to part
In that wonderful moment somethin' happened to my heart
So I'll keep changing partners till you're in my arms and then
Oh, my darlin' I will never change partners again

Nửa đêm nghe Patti Page, thấy rất hợp.
Tennesse Waltz

Hồi tối xem Sunset Blvd., phim làm từ năm 1950, có lẽ là một trong những phim hay nhất từng xem. Rất giống một vở bi kịch cổ điển nhưng cũng nhiều chất hài, có lẽ là một trong những phim tiên phong sớm nhất về black comedy. Phim này rank cũng rất cao, top 30 trên IMDB (đứng đầu thể loại phim noir) và top 12 trong list 100 phim Mỹ thế kỷ 20 của AFI.

Dạo này cũng lại hứng thú với các phim thời cổ cổ trên Turner Classics mới chết, chắc do ảnh hưởng của roomate. Nhưng cũng mới chỉ tiệm cận tới các phim từ những năm 50 trở lại còn những năm 30 về trước thì chịu chưa xem (trừ phim của Chaplin).

Entry for September 03, 2006

Không hiểu sao mà năm nay dịp quốc khánh thấy trên nhiều blog, không khí yêu nước sục sôi thế  (đúng chính tả không?). Nhiều blog để avatar là quốc kỳ, như trong tổng kết và trưng cầu ý kiến về việc treo cờ trên blog của anh VMC.
Thật chằng bù cho mình, hôm qua cũng định nghe một ít nhạc đỏ Việt Nam cho nó có tinh thần dân tộc thế mà cả ngày cứ nghe toàn nhạc Mỹ, hết hard rock lại sang alternative rồi folk. Buổi tối có một cái small party nhưng mọi người hình như cũng quên khuấy mất là quốc khánh, toàn chúc tụng nhau cái gì đó, chẳng liên quan tới quốc khánh thì phải.
Nhân tiện, các bạn ở Hà Nội cho tớ hỏi hôm 3/9 trời có mưa không ạ? Với lại 2/9 có mưa không?
À, với lại tớ hỏi là ăn món ăn Việt Nam với lại uống cafe Việt Nam có được tính như treo cờ trên blog không ạ?

Wake me up when September ends

1."Remembrance of Things Past"

Mùa len trâu- Có thể là phim Việt buồn nhất mình đã xem. Đẹp và buồn khắc khoải. Đó là những hình ảnh về một miền đất Việt Nam mà mình chưa thực sự biết, một mảnh đất xa xôi mênh mang và dữ dội. Cùng là một miền đất, nhưng sông nước miền cực nam Nam bộ trong Mùa len trâu, dựa theo hai truyện ngắn của Sơn Nam, không giống với một miền đất phóng khoáng và chân tình như trong các trang viết của Nguyễn Quang Sáng, hay bí hiểm nhiều khám phá như trong Đất rừng phương Nam của Đoàn Giỏi. Miền đất ấy gần gũi hơn với Cánh đồng bất tận của Nguyễn Ngọc Tư: cũng những cuộc đời trôi nổi trên sông nước, miết đời mình trong bạo lực và những oán hờn- nhưng sau tất cả, người ta vẫn thấy trong đó những con người hồn hậu, phóng khoáng và dám sống. Một bộ phim vừa đẹp, vừa chân thực, mang trong mình vẻ đẹp đậm tính hoài niệm về một thế giới đã mất.
Nếu so với một bộ phim Việt Nam cũng mang tính hoài niệm về một miền đất khác, một phong cách sống khác cũng ở trên mảnh đất hình chữ S mà mình từng xem là Mê Thảo- Thời vang bóng thì mình thích phim Mùa len trâu hơn: đạo diễn để câu chuyện tự nói lên điều muốn nói, các diễn viên đều mới tinh nhưng đều diễn tốt và tạo được cảm giác mới mẻ, gần với cuộc sống hơn, nhất là vai diễn của tay du đãng, trùm len trâu Lập, chỉ riêng khuôn mặt đã thấy đầy vẻ ngang tàng nhưng vẫn ẩn chứa bên trong như có gì đó như có sự yếu đuối, đổ vỡ bên trong. Mê Thảo thì có thể nói là hơi quá tay, cả đạo diễn và diễn viên, may là có âm nhạc và hình ảnh đẹp kéo lại.

2. Tháng 10 quyết định sẽ xem 2 show biểu diễn nhạc Folk của Paul Simon (vé đã mua) và Bob Dylan (sẽ mua). Tốn tiền quá :(.

3. Tuần sau là bắt đầu năm học mới rồi.
Update: Cuộc chiến đấu với mùa thu vẫn đang tiếp diễn.
Đồng minh: Khăn mùi xoa, thuốc chống dị ứng, thuốc nhỏ mũi, thuốc nhỏ mắt.
Kẻ thù: Hoa cỏ lá bụi, tháng 9. Wake me up when September ends, pleaseeeeeee. Giờ mới hiểu nguồn gốc bài hát đó là do đâu :D.

Political novels

Trong bài điểm phim Battle of Algiers tôi có nói tới phim chính trị. Nhưng rồi tôi lại nghĩ, không biết nên xếp Battle of Algiers là phim chính trị hay phim chiến tranh? Trên IMDB, người ta xếp nó vào phim chiến tranh. Nhưng có lẽ thông điệp sâu sắc hơn của bộ phim là trên khía cạnh chính trị và vì thế, tôi sẽ xếp nó là một phim chính trị hơn là phim chiến tranh. Nhân thể, có một phim khá hay cùng thể loại chiến tranh du kích đô thị (urban guarilla warfare) là Michael Collins, phim làm về cuộc đời của thủ lĩnh quân sự Ai-len Michael Collins, người có thể coi là cha đẻ của chiến tranh du kích đô thị, cũng có thể xem là khủng bố, và là cha đẻ của nước Ai-len độc lập. À mà còn một phim chính trị nữa mà tôi cũng rất thích là Land and Freedom kể về nội chiến Tây Ban Nha.

Đó là về phim chính trị. Còn tiểu thuyết chính trị thì sao? Có vẻ không nhiều lắm và nhiều khi có sự lẫn lộn giữa thể loại này với thể loại khác nhưng cứ coi như tiểu thuyết chính trị là những tiểu thuyết có một thông điệp chính trị nào đó, cũng tương tự các tiểu thuyết triết học của Camus, Sartre hay Ayn Rand thường chứa đựng một thông điệp hay một vấn đề triết học/đạo đức nào đó.

Trong số tiểu thuyết chính trị, có thể kể tới các tiểu thuyết về tình trạng phân biệt chủng tộc ở Mỹ hay Nam Phi như To kill a mocking bird, Invisible Man, Hãy để ngày ấy lụi tàn, các tiểu thuyết của các nhà xã hội chủ nghĩa hay cộng sản như Gót sắt của Jack London hay Ruồi trâu, Thép đã tôi thế đấy..., các tiểu thuyết về cuộc sống dưới chế độ cộng sản hay phát xít như The Joke của Kundera, Cuốn vở lớn của một tác giả người Hungary, Darkness at Noon của Koestler hay các tiểu thuyết tưởng tượng về một thế giới đại đồng như các tác phẩm của George Orwell hay Brave New World, Farenheit 451...

Nếu Túp lều của bác Tôm được ví có sức mạnh không kém một đoàn quân trong Nội chiến Mỹ thì Invisible Man và Native Son lại được coi là tuyên ngôn của người da đen trong cuộc chiến đòi quyền công dân những năm 60. Và nếu như ở các nước xã hội chủ nghĩa trước đây, các cuốn tiểu thuyết như Thép đã tôi thế đấy hay Ruồi trâu từng khiến các thế hệ thanh niên nô nức rạo rực đấu tranh và xây dựng vì một thế giới tốt đẹp hơn thì ở những nước tư bản-dân chủ, các cuốn tiểu thuyết như 1984 hay Darkness at Noon lại có sức mạnh không kém phần, khi vạch ra sự lừa dối và nhẫn tâm trong các thể chế toàn trị.

Về 1984 thì có lẽ nhiều người đã đọc và đã biết nhưng Darkness at Noon thì có lẽ không nhiều người từng đọc. Đáng chú ý là tác giả của cả 1984 và Darkness at Noon đều là những người tả phái, Orwell theo chủ nghĩa xã hội và từng chiến đấu ở Tây Ban Nha còn Koestler thậm chí còn từng là một trong những thủ lĩnh cộng sản quan trọng trong Quốc tế cộng sản và cũng từng chiến đấu ở Tây Ban Nha (và suýt bị Franco xử tử ở đó). Cả hai cuốn sách đều nặng nề và khó đọc nhưng không phải do văn phong mà do không khí ảm đảm ở trong đó, Orwell có phần trữ tình hơn trong khi Koestler lại có óc phân tích sắc sảo. Orwell viết về một thế giới tương lai trong khi Koestler viết về cuộc đại thanh trừng của Stalin trong những năm 30 ở Liên Xô. Nhưng cái chung khiến cho hai tác phẩm này nổi tiếng là vì chúng đã phân tích một cách chính xác đến giật mình về cơ chế vận hành và logic hành động trong các xã hội toàn trị, nhất là khi người ta lấy mục đích làm biện minh cho phương tiện. Cuốn của Orwell nổi tiếng và có ảnh hưởng lâu dài hơn vì chế độ xã hội trong tác phẩm của ông không phải chỉ giới hạn trong một xã hội toàn trị mà còn là hình ảnh và tương lai có thể của bất kỳ một xã hội nào. Nhưng Darkness at Noon có lẽ là cuốn phân tích tâm lý hay nhất về những người cộng sản, và chỉ ra điểm sai lầm nghiêm trọng trong lý thuyết của chủ nghĩa cộng sản, cũng như những mâu thuẫn không thể giải quyết dưới chế đô này bằng sự phân tích cực kỳ sắc sảo và khúc triết.

Bộ ba Cuốn vở lớn của tác giả người Hungary Agota Kristof lại là một tác phẩm đặc biệt khác, ở đó chiến tranh và chính trị được nhìn qua con mắt trẻ thơ. Một tác phẩm huyền ảo, lôi cuốn và gần như là đau xót. Tố cáo chiến tranh? Tố cáo nền chính trị độc tài? Hay sự tàn nhẫn vốn có của con người? Những đứa trẻ phải học nhìn cuộc đời bằng con mắt của người lớn (và vì thế tất nhiên sẽ bị méo mó), đó là điều đáng sợ. Nhưng đáng sợ hơn là khi người ta- cả trẻ con lẫn người lớn- không thể nhìn cuộc đời bằng con mắt của những đứa trẻ- như những Andersen hay Saint Exupéry. Một xã hội như thế sẽ là đáng sợ hơn cả.

Chat chit

Dạo này tớ thỉnh thoảng bị phê bình, từ gia đình tới bạn bè, là chat chit nhát gừng, nói chuyện vài ba câu rồi bỏ đấy biến mất hay một lúc sau mới trả lời, hoặc hỏi câu nào trả lời câu đó. Rầu rĩ thế cơ chứ, mình thì nghĩ mình bị oan nhưng cũng không chắc lắm.
Chả nhẽ càng ngày mình càng lười đến thế à, đến gõ bàn phím cũng lười.
Thôi, đi nghe Lobo rền rỉ "Don't expect me to be your friend" vừa down ở blog bạn exocist vậy. Chả hiểu sao giữa trưa mà lại buồn ngủ thế chứ.

Entry for August 25, 2006

MANIFOLD DESTINY-A legendary problem and the battle over who solved it.

Interesting article, very lively, almost like a short story, no doubt why it's published in the New Yorker- a well-known literary magazine. To summarize, there are certain characters in it:

 

1. A playboy Amerian profesor who have some very original ideas but couldn't finish.

2. A recluse, nerdy, and strange Russian- Jew mathematician, who work alone devotedly and doesn't care about either money or reputation.

3. A Chinese animosity: A teacher-student and peer-to-pear ralationship suffers from power, envy and social status (recalls Bàng Mông-Hậu Nghệ, Tôn Tẫn- Bàng Quyên, Lý Tư- Hàn Phi Tử ?). A famous scientist wants to have some shares of the great millenium cake. Very Chinese character.

 

And their attitudes to math are different too:

 

1. The American badass: Math is a pleasure, a great one but certainly not the only one!.

2. The Russian Jew nerd: Math is life. Take it or leave it, you bastardsssss!

3. The Chinese scholar/ mandarin: Math is a career that can bring you status and power. And yeah, it's a battlefield!.

Battle of Algiers

Có lẽ là phim political hay nhất mà tôi từng xem (như Salvador, Munich, Lord of War,...) . Không phải ngẫu nhiên mà Oliver Stones, người nổi tiếng với các bộ phim chính trị hay Spike Lee- với các bộ phim về xung đột sắc tộc, đều xem Battle of Algiers như là một phim kinh điển, bậc thầy để học tập. Và cũng không phải ngẫu nhiên mà cả CIA, các cơ quan chống khủng bố lẫn các tổ chức khủng bố/cách mạng/phản kháng như PLO, IRA hay Black Panthers từng xem The Battle of Algers như một tài liệu huấn luyện, và với trường hợp sau, còn như là một nguồn cảm hứng.

Được làm trong những năm 60 bởi một đạo diễn người Ý từng là đảng viên cộng sản, và mang phong cách tân hiện thực và chịu ảnh hưởng của Einsenstein trong Battleship Potemkin, bộ phim kể về cuộc chiến trên đường phố trong những năm 56, 57 ở thủ đô Algiers giữa lực lượng kháng chiến quân FLN của người Algeria chống lại chính quyền thực dân Pháp cùng với cộng đồng người Âu (pied-noir) ở đây. Và trong cuộc chiến đó, cả hai bên đều dùng đến khủng bố. Trẻ con ám sát cảnh sát. Phụ nữ đặt bom trong các quán cafe, sàn nhảy. Dân da trắng cực đoan đặt bom tại khu dân Hồi. . Quân đội Pháp tra tấn kháng chiến quân. Hai thanh niên Hồi giáo cuồng loạn vừa phóng xe cứu thương vừa xả súng truy sát ở khu phố da trắng... Bạo lực nối bạo lực. Và ai là người nắm chân lý?

Tác giả tỏ ra khá khách quan khi chọn vị trí đứng giữa với những cảnh phim như phim tài liệu. Nhưng cũng có thể thấy là tác giả sympathy với người Algieri nhiều hơn và phim được làm với góc độ nhìn từ phía người Algeria là chủ yếu. Thế nên cảnh 3 phụ nữ Algers cắt tóc ngắn, ăn mặc như người châu Âu, vượt qua các trạm kiểm soát của người Pháp để đặt bom được kéo dài tới 15 phút và tạo nên cảm giác như người xem cũng nhìn từ góc độ của những kẻ đặt bom này (một trong số đó sau này làm phó chủ tịch Thượng viện Algeria). Đoạn này có lẽ là một trong những đoạn phim hồi hộp, suspenseful nhất tôi từng xem. Và âm nhạc được lựa chọn như một hình thức biểu đạt cảm xúc và đã được xử lý rất thành công.



Phim không có nhân vật chính mà chỉ có một tập hợp các nhân vật. Đứng đối diện trong phim là hai người: một người Algeria và một người Pháp. Người Algeria là Ali, một trong bốn thủ lĩnh của FLN (mặt trận giải phóng Algeria) tại Algers, vốn là một thanh niên đường phố thất học, được giác ngộ trong tù và trở thành một chiến binh gan lỳ, câm lặng, dữ tợn và đáng sợ của lực lượng quân sự FLN. Đối diện phía bên kia là viên đại tá quân dù Mathieu, từng tham gia kháng chiến chống Đức quốc xã, từng tham chiến ở Đông Dương, dáng người cao gầy, lịch lãm, thông minh, thẳng thắn, tôn trọng đối thủ nhưng cũng sắt đá với quyết tâm chiến thắng bằng mọi giá. Và trong trận chiến Algers đó, ai sẽ là người chiến thắng?

Trong phim cũng chỉ có duy nhất một diễn viên chuyên nghiệp là người đóng vai viên đại tá Pháp kia, còn lại đều là diễn viên không chuyên. Một diễn viên đóng vai viên thủ lĩnh quân sự của FLN tại Algers chính là viên thủ lĩnh đó. Nhưng ấn tượng nhất có lẽ là vai Ali với khuôn mặt dữ dội như thể những mối uất hận và cả sự fanatics đều dồn ứ ở bên trong. Nhưng hình như việc để các vai diễn cho diễn viên không chuyên đóng là một đặc điểm của điện ảnh tân hiện thực ở Ý, Pháp những năm 50-60 thì phải.

Không chỉ gợi nhớ lại một giai đoạn xung đột giữa chủ nghĩa thực dân và chủ nghĩa dân tộc ở các nước thế giới thứ ba cách đây 40-50 năm (trong đó tất nhiên có cả Việt Nam), Battle of Algiers còn mang nhiều ý nghĩa đối với cuộc chiến chống khủng bố của phương Tây ngày nay. Giá như những người Mỹ bình thường chịu khó xem những bộ phim như Battle of Algiers để thử một lần đặt mình vào vị trí của người khác thì có thể họ đã không hành động nhiều khi đơn giản quá như thế. Hay tốt hơn là mượn lời của cựu cố vấn an ninh quốc gia Mỹ Brzezinski "If you want to understand what is happening right now in Iraq, I suggest a movie that was quite well-known to a number of people some years ago. . . . It's called The Battle of Algiers."




Some quotes:

Journalist: M. Ben M'Hidi, don't you think it's a bit cowardly to use women's baskets and handbags to carry explosive devices that kill so many innocent people?

Ben M'Hidi (lãnh tụ FLN bị bắt và sau đó bị thủ tiêu): And doesn't it seem to you even more cowardly to drop napalm bombs on defenseless villages, so that there are a thousand times more innocent victims? Of course, if we had your airplanes it would be a lot easier for us. Give us your bombers, and you can have our baskets.
...
Col. Mathieu: We aren't madmen or sadists, gentlemen. Those who call us Fascists today, forget the contribution that many of us made to the Resistance. Those who call us Nazis, don't know that among us there are survivors of Dachau and Buchenwald. We are soldiers and our only duty is to win.
Should we remain in Algeria? If you answer "yes," then you must accept all the necessary consequences. 
...

Col. Mathieu: What were they saying in Paris yesterday?

Journalist: Nothing. Sartre's written another article.
Col. Mathieu: Will you kindly explain to me why the Sartres are always born on the other side?
Journalist: So you like Sartre, Colonel?
Col. Mathieu:
Not really, but I like him even less as an adversary.

Purple Rain

Download
Tại sao lại là purple rain nhỉ?

I never meant 2 cause u any sorrow
I never meant 2 cause u any pain
I only wanted 2 one time see u laughing
I only wanted 2 see u laughing in the purple rain

Purple rain purple rain
Purple rain purple rain
Purple rain purple rain

I only wanted 2 see u bathing in the purple rain

I never wanted 2 be your weekend lover
I only wanted 2 be some kind of friend
Baby I could never steal u from another
Its such a shame our friendship had 2 end

Purple rain purple rain
Purple rain purple rain
Purple rain purple rain

I only wanted 2 see u underneath the purple rain

Honey I know, I know, I know times are changing
Its time we all reach out 4 something new
That means u 2
U say u want a leader
But u cant seem 2 make up your mind
I think u better close it
And let me guide u 2 the purple rain

Purple rain purple rain
Purple rain purple rain

If you know what Im singing about up here
Cmon raise your hand

Purple rain purple rain

I only want 2 see u, only want 2 see u
In the purple rain

Entry for August 15, 2006

Some updates:



1. The allergy season is coming to me. I have to bear with it until October. I used to love Fall season before.
2. I've been quite busy recently. Not so much busy as many of you but busier than usual for me (you know, I'm always so lazy). The summer has almost finished and I have been practically doing nothing. So now I want to catch up a little bit. Surprisingly, I enjoy the research work- rather uncommon for me.
3. I and my roomate have bought a new car- my first car ever. Well, I don't have  a driver's licence yet but I hope to learn to drive and get the licence soon.
4. The weather is nice now, with the feeling of summer and fall at the same time. In one month, it'll be the most beautiful season: colorful leaves, nice weather.
5. I have two weeks before the Fall semester begins. I'm wondering if I would take some classes or not. I like to learn something new but I hate exams so much and I'm always lazy.
6. I have a new desk table and a new bed. My room has become such an incredible mess recently.
7. I'm sleepy.

Entry for August 08, 2006

Album: Dấu tình sầu- Tình khúc Ngô Thụy Miên

Em có nhớ không một lần khi lá thu bay
Là lần em đến thăm tôi
Chung bước yêu đương hẹn hò
Em có nhớ không một lần khi gió heo mây
Mình ngồi đan giấc mơ say giận hờn sao vẫn chưa phai
Và rồi mùa thu về trong mắt em
Hàng cây lá úa xanh xao nhiều
Vòng tay khép kín đôi mi nồng...
(Mắt thu/ Thu về trong mắt em)

Anh muốn cùng mây giăng kín đường về
Gọi tên em, gọi tên em cho mát bờ môi ấy
Hãy nói bằng đôi môi, bằng tiếng rượu nồng
Mình yêu nhau, mình yêu nhau
Dù trời mưa bay, mưa bay...
(Tình khúc tháng sáu)

Paris có gì lạ không em?
Mai anh về em có còn ngoan
Mùa xuân hoa lá vương đầy ngõ
Em có tìm anh trong cánh chim
(Paris có gì lạ không em)

Entry for August 03, 2006

Funny, smart and true :D. 

Why "Nice Guys" are often such LOSERS

(Thanks Hieu for the link)

Entry for July 29, 2006

Mùa Hạ Còn Đâu
Nhạc: Phú Quang
Lời: Hoàng Hưng

Thanh Long Bass

Đường phố trong anh mùa đông
Sao áo em mùa hạ
Áo màu xanh cuộn sóng
Em mang trên ngực biển đầy
Ngày nào biển làm ta say
Biển những ngày hè đẹp lắm
Nhưng mùa hạ đã ra đi
Chân trời xa không ngấn nắng

Sao em còn mang áo mỏng
Có còn mùa hạ nữa đâu
Sao em làm lòng ta đau
Nhớ ngọn lửa hè đã tắt
Đường phố trong anh mùa đông
Hãy để mùa hạ yên nghỉ

YMDB

A cool site for movie-goer.

Check out my profile: .
Yet, I rather call it a list of favorite movies rather than top movies.
It's a pity that they only allow 20 movies in the list. Why not 100?

Entry for July 19, 2006

Nice song. Mượn tạm link của em Trang nhé ;)., thanks em.

Still Got The Blues 

Gary Moore

Use to be so easy
To give my heart away
But I found that the heartache
was the price you have to pay
I found that that love is no friend of mine
I should have know'n time after time

So long
it was so long ago
But I've still got the blues for you

Use to be so easy
Fall in love again
But I found that the heartache
It's a roll that leeds to pain
I found that love is more than just a game
Play and to win
but you loose just the same

So long
it was so long ago
But I've still got the blues for you

So many years since I seal you face
You will my heart
there's an emty space
Used to be

(SOLO)

So long
it was so long ago
But I've still got the blues for you

Golden days come and go
There is one thing I know
I've still got the blues for you

Có thêm mấy bài này cũng dễ thương, lâu không nghe lại.

Giấc mơ trưa- Thùy Chi. Không biết cô này là cô nào nhưng giọng rất dễ thương, ngọt ngào.

Allison Kraus - When You say Nothing At All cũng dịu dàng, ngọt ngào.

Why Worry   Ngọt ngào của Dire Strait

Take me home country road Tự do và cố hương.

Mua_thang_gieng Giờ là tháng bảy nhưng sáng nay cũng mưa suốt

The Vertical Ray Of The Sun

(Just watched yesterday. But I'm too lazy to write smt myself. Anyway, I would be thankful if anybody knows where to find the soundtrack)

A review: The Vertical Ray Of The Sun BY ROGER EBERT / September 14, 2001

INTERVIEW: Ray of Light; Viet Nam's Tran Ahn Hung Cyclos His Way to "Vertical"

by Laura Phipps

(indieWIRE/ 07.09.01) -- Vietnamese-born director Tran Anh Hung doesn't play around. His debut feature, 1993's "The Scent of Green Papaya" won the French Cfésar for best feature and garnered a foreign film Oscar nom in the States. Although the "Papaya" takes place in Viet Nam, it was shot entirely on a prepared sound stage in France, where Tran was educated after emigrating there at age twelve. He followed "Papaya" with 1995's "Cyclo," a violent portrait of a rickshaw driver that won the Golden Lion at the Venice Festival.

Tran downshifts a few gears for his latest feature, "The Vertical Ray of the Sun." Shot in Hanoi, this visually sumptuous piece examines the lives of three sisters who are struggling with issues of fidelity and longing in their own lives as they commemorate the anniversary of their mother's death. Suong (Nguyen Nhu Quynh), the oldest sister, is carrying on a silent love affair; middle sister Khanh (Le Khanh) suspects her husband of cheating; Lien (the director's wife, Tran Nu Yen-Khé), the youngest, seems more interested in her brother than the man she's dating. Seeped in vibrant tropical colors, exquisitely choreographed and languorously paced, "Vertical Ray"'s trump card is its playful sense of humor.

indieWIRE caught up with Tran on the road. The soft-spoken, hyper-articulate director spoke about his eclectic sources of inspiration, what sets his new work apart from Wong Kar-wai's, and his national identity (or lack thereof). A sign, perhaps, of his gently persuasive directorial power, he managed to bypass the translator and steer the interview into French. The translation follows.

 

indieWIRE: What was the inspiration for the film's title, and what does it mean?

Tran Ahn Hung: The difficulty with the title is that the title in French is not comprehensible in English, but gives only the ambiance. The French title is "A la Verticale de l'ffété" from a Japanese poem, and it doesn't say anything really, in reality. It is just a feeling of a certain vertical quality in summer, when the sun is very high in the sky, and there is a sense of heat. The English title was chosen by the distributor as the best thing for the film.

iW: The city of Hanoi inspired the film. Tell me more about that.

Tran: Effectively, it was Hanoi that suggested the idea of the film, because Hanoi possesses a rather particular quality, which is the heat, the slowness, and the formidable sensuality. In Hanoi, the insides of houses are very little, and people do certain activities normally done inside outside on the sidewalk. Under the communist system, there are little common water sources on the street which families share. So people go out in the street, to wash themselves, to wash their vegetables, to wash their clothes, and also to wash the children. So what happens is that when you walk down the street, at night when the light fades, there is a certain sensation of the sweetness of life. The smiles of women who wash themselves, things like that. It's truly very beautiful, very powerful and very sensual. There you go. That's why I made the film there.

iW: During the process of making the film, I've read that the actor's roles were inspired in part by the actors themselves.

Tran: Yes, that's right. I played a little bit with reality and fiction. Certain roles had similarities to the actors' lives. For example the oldest sister [Suong, played by Nguyen Nhu Quynh]: In her life she is an actress, of course, but she also works in a café, and her husband is a photographer. At first, I asked that we use the actor's real name, I wrote it that way in the script, but she preferred that I change her name, because she found that it bothered her. During filming, when a character called her by her real name, that made her get out of character. So I said, okay, you can choose your character's name, and she chose "Suong." There was one actress I wanted for the film, and she accepted but in the end refused, because the role was too close to her life, and Hanoi is too small a town.

iW: The actress who plays Lien [Tran Nu Yen-Kh&eadcute;] is your wife. The relationship with her brother is very interesting, very close. I wanted to ask if there was anything that served as the inspiration for that.

Tran: Oh no, she played a role, that is to say that it wasn't inspired by her real life; it was truly a character she played there. What interested me in this couple was to leave the possibility of incest as a game between brother and sister. It is more a game that she plays, because he is a little bit afraid of that. Very often in cinema, between brother and sister, it's like this: there's incest, and that's the main subject of the film. Or, there's no incest, and no one speaks about it. In life, there are things between these two states -- things are a little ambiguous. In the film, I wanted to create an ambiance like this, very light.

iW: The film has very powerful art direction, almost like a moving painting. It almost reminded me of Wong Kar-wai's "In the Mood for Love." Were the movies made at the same time, or were you inspired by that movie at all?

Tran: The film was made before "In the Mood for Love." Mark Lee Ping-Bin, who was the DP of this film, did
"In the Mood for Love" after this film. It's the same DP. In my film, the physical direction was very different from Wong Kar-wai. With Wong Kar-wai, it was more about the design. With my film, it's more something concrete, purely organic, if you like. That's the difference.

What characterizes the images I was looking for, was that an image must be very concrete, very physical, and that one feels the sensuality evident that the image brings. The images aren't there only to tell the story -- to show one image after another and make the story advance. They are there so the viewer physically feels something. The skin of the characters is very important. All the work with color on the walls, all the colors that surround the characters, must be there to exacerbate the physical feeling of their skin.

 

iW: Were the buildings and the interiors created specifically for the movie?

Tran: Yes, exactly. With my art director [Benoit Barouh], we worked with already-existing structures and re-organized everything. We re-did all the painting. We were inspired by two American painters, Mark Rothko and [Robert] Rauschenberg. Mark Rothko for the work with colors, and Rauschenberg for the organization of objects in the images.

iW: That's really interesting. I remember Rauschenberg has some paintings of tropical locations that resemble your movie a lot, now that I think of it.

Tran: Yes. I really like the disorder in Rauschenberg's paintings. We tried to create an organization of disorder in the images, placing objects in a certain manner, so that they are truly interesting.

iW: You were born in Viet Nam but you were educated in France. Where would you say is the balance between Viet Nam and France in this film?

Tran: I think it is difficult to respond to this question. Clearly, I am formed by the situation of my life. I've spent the longest part of my life in France. But the question of whether the film is more French or Vietnamese, it's not a good question. What interests me when I make films -- what makes the specificity of my films -- is that because I live in France, all the products of the rest of the world are accessible. I love American painting, I love German music, I love Japanese cinema and literature, I love Vietnamese contemporary literature and painting, and I love Italian cuisine. Therefore I'm made up of all of this, and my films reflect this more than the question of whether the film is more Vietnamese or French. Clearly, because the film takes place in Viet Nam, it's important that I think deeply about what is Viet Nam. And I did that, because if you ask, "Do I feel Vietnamese," I'd say, "Yes." I feel deeply Vietnamese.

iW: The film's soundtrack uses Western music, like Lou Reed, and also Asian-sounding music [composed by Trin Cong Son]. What made you decide to do this?

Tran: My film told the story of several couples' problems, their struggles with fidelity. But at the same time I wanted the viewer to feel the ambiance of this culture. Confucian culture -- the idea of harmony and unity -- is very very important for them. At the same time that I wanted to show problems, I wanted the viewer to sense a certain harmony that floats over the entire film. Therefore, there is a contradiction in the project. So I tried to find the equilibrium in the rhythm of the film. Even before writing the script, I already physically felt the rhythm and musicality of the film. And if I chose Lou Reed ["Pale Blue Eyes," "Coney Island Baby"] and Arab Strap ["Soaps"] and The Married Monk ["Tell Her Tell Her"] for the film, it's because these pieces of music have a long, progressive development that go perfectly with the rhythm that I wanted for the film. The use of American music is a way of acknowledging the presence of modernity in Viet Nam today. In Viet Nam, as you can see, especially in Hanoi, it's a very provincial city, where modernity has not yet imprinted its stresses and demands. It has not entered modernity, it's true. However, there are traces of modernity, like the portable telephone -- and American music.

iW: Are you working on a new film?

Tran: Yes, it's an American film, produced in France. It will not be a Hollywood film. It's adapted from a novel by Hans Anderson, and the title is "Night Dog." It takes place in Portland, Oregon. I'm in the process of writing. I would like to film in May, 2002. The film takes place in 1975 at the time Americans were evacuated from Viet Nam.

Battle Royale & Nevata- tan

Nhật Bản đối với tôi luôn là một đất nước lạ lùng, với hoa anh đào, thơ Thiền, tranh cổ, trà đạo, với samurai, harakiri (hay còn gọi là seppuku), yakuza, manga, geisha, với nỗi ám ảnh erotic mà đối tượng là trẻ em, với hiện tượng nữ sinh trung học cặp với các ông lớn tuổi để có tiền đi shopping và nhiều thứ khác chỉ có ở Nhật Bản. Nhưng nói về văn hóa Nhật thì còn nhiều cái để bàn lắm. Có cảm tượng đó là thứ văn hóa chỉ hình thành ở một xứ sở tách biệt, xung quanh là biển, một dân tộc vừa kiêu kỳ, sùng bái cái đẹp và sự giản dị tới mức trở thành kỳ quặc, đồng thời cũng bị ám ảnh quá mức về bạo lực, tình dục và cái chết.

Và những nỗi đam mê và ám ảnh ấy cũng được thể hiện ra trong văn học, điện ảnh và truyện tranh. Chẳng có nền văn học ở nước nào nhiều ám ảnh về cái đẹp và cái chết đến thế (các nhà văn nổi tiếng nhất nước Nhật như Kawabata, Mishima, Akutagawa đều chết bằng cách tự sát, Mishima thậm chí còn tự mổ bụng và để cho bằng hữu cắt đầu mình như một samurai thực thụ). Chẳng có nền điện ảnh nào lại có nhiều tác phẩm lạ lùng, nhiều bộ phim bạo lực và pervert đến thế (các bộ phim như Audition, Ichi the Killer, Visitor Q hay Battle Royale là những ví dụ). Cũng chẳng có nước nào mà các hình ảnh khiêu dâm trẻ em hay bạo lực trẻ em lại xuất hiện nhiều và công khai trên các truyện tranh và phim hoạt hình như thế.

Bộ phim Battle Royale là một thí dụ. Phim dựa theo một tiểu thuyết cùng tên kể về một đám học sinh cấp 2 bị chính quyền đưa ra một đảo hoang và bị bắt phải giết lẫn nhau chỉ để sống sót một người duy nhất. Trong phim có khá nhiều cảnh bạo lực khá hãi hùng. Thực ra mà nói thì phim này là một phim hay, ý tưởng sáng tạo, và đặt ra nhiều vấn đề như bản chất của con người, sự lựa chọn trong hoàn cảnh phải đối mặt giữa sống và chết, những hiểm họa và cách khủng bố của một nhà nước cảnh sát...Nhưng nội dung và nhiều liên tưởng ở trong phim rất bạo lực và tôi tin là có ảnh hưởng tiêu cực tới tâm lý của thanh thiếu niên Nhật Bản.

Tháng 6 năm 2004, một vụ giết người xảy ra trong giờ ăn trưa ở một trường tiểu học ở Nhật Bản. Một cô bé 11 tuổi giết bạn cùng lớp 12 tuổi bằng cách cắt cổ bạn mình với một con dao dọc giấy. Cô bé này kể rằng đã bắt chước cách giết người đó trên một show truyền hình. Và bộ phim yêu thích nhất của cô bé đó là phim Battle Royale khi bọn trẻ con phải giết chết nhau, kể cả những bạn bè thân thiết nhất, để được quyền sống. Nguyên nhân trực tiếp của vụ giết người này thì do những cãi cọ, nói xấu nhau trên Internet của hai đứa trẻ học chung một lớp này- như thể giao tiếp trên thế giới ảo của con người ngày càng lấn chìm những tiếp xúc trong thế giới thực.

Điều đáng nói là sau đó, kẻ sát nhân nhỏ tuổi này trở thành một Internet celebrity, dù chỉ được biết đến với cái tên Girl A trong các tài liệu pháp lý (làm liên tưởng tới các nhân vật Girl #1, Boy #2... trong phim Battle Royale) hay Nevada-tan (do một bức ảnh của hung thủ nhí này là hình cô ta mặc chiếc áo phông có chữ Nevada ở trước ngực).

Rất nhiều trang web Nhật Bản với rất nhiều fan đua nhau đưa hình ảnh Nevada-tan lên các đoạn phim shock flash, các tranh vẽ manga, hay các đoạn phim hoạt hình mô tả cách giết chóc này. Còn có nhiều fan club của Nevada-tan xuất hiện trên các cộng đồng Internet mà đối tượng tham dự chủ yếu là các thiếu niên nam nữ. Các áo phông in chữ Nevada của University of Nevada trở thành sản phẩm bán rất chạy trong các cửa hàng ở Nhật Bản. Mặc dù những việc này không có nghĩa là hành động của Nevada-tan được tán đồng nhưng nó cho thấy những ám ảnh bạo lực trong xã hội Nhật Bản, nhất là trong những người trẻ tuổi, ở mức đáng báo động, thậm chí có lẽ là bệnh hoạn.

Và có lẽ trên thế giới này, chẳng ai có thể hiểu được người Nhật, ngoài chính người Nhật (nếu như họ có thể hiểu được chính mình).

Nhưng tôi vẫn thắc mắc: không hiểu những người làm phim Battle Royale, họ có cảm thấy áy náy lương tâm không khi nghe tin tác phẩm của họ là một nguồn cảm hứng, dù chỉ là phần nào đi chăng nữa, cho hành động dẫn tới cái chết của một đứa trẻ và biến một đứa trẻ khác trở thành kẻ sát nhân.

Hình ảnh trên lấy từ một website dành cho rất nhiều tranh vẽ về Nevada-tan của các fan.

The Rise And Fall Of The Third Reich

The best history book I have read so far.

The book is monumental with over 1100 pages but it seems interesting in every page. Honestly, I haven't finished it, only at page 200th something but I think this is one of the few books that big that I could finish. I hope to finish it during this summer. It's informative, insightful, passionate yet fair, accessible, comprehensive, shocking, interesting, entertaining and almost like a novel. If you want to read one book about World War II or Nazy Germany, this is the definite one. If you want to understand how average decent men and women could be disastrously morally corrupted and how a great nation could commit such terrible crimes, this book should be your choice.

I picked it up by chance from my mostly unread bookself and have been totally absorbed by it.

Link at Amazon

Sex

Đặt đầu đề cho câu khách thôi. ;)

Lỗ hổng giáo dục giới tính (BBC)

"Báo trong nước và truyền thông nước ngoài hôm nay trích các số liệu của Bộ Y tế Việt Nam nói rằng có tới một phần năm thiếu nữ Việt Nam đã nạo thai trước hôn nhân.

Dù các chương trình giáo dục tình dục và giới tính mà Việt Nam gọi là ‘sức khoẻ sinh sản’, đã liên tục được mở rộng nhưng phần nhiều vẫn tập trung vào mục tiêu ngăn ngừa HIV/Aids lây lan mà thiếu phần giáo dục về kỹ năng quan hệ nam nữ.

Chính vì thế, vẫn theo truyền thông Việt Nam, chỉ một bệnh viện chuyên ngành tại Hà Nội nhận trung bình một ngày tới 30 ca nạo phá thai.

Cũng các nguồn tin đó nói 20% thanh thiếu niên tuổi từ 15-20 tại Hà Nội có quan hệ tình dục trước hôn nhân.

Bà Lê Thị Minh Châu từ Quỹ Nhi Đồng Liên Hiệp Quốc tại Hà Nội nói với đài BBC rằng dự án “Kỹ năng sống” của Unicef tập trung giáo dục giới tính mang tính phòng ngừa.

Theo bà, dự án này đang được thực hiện ở 10 tỉnh thành phố với ước tính hơn 100 nghìn thiếu niên tham gia.

Tuy thế, dự án không có phần hỗ trợ cho các em gái sau khi đã mang thai ngoài ý muốn.

'Có nhận thức nhưng thiếu kỹ năng'

Bà Châu cũng cho biết một thực tế tại Việt Nam hiện nay là có sự thay đổi mạnh trong tâm lý giới trẻ về tình dục, trong khi người lớn vẫn có ý nghĩ gò bó, bưng bít hoặc né tránh khi phải nói chuyện với giới trẻ về đề tài này.

Trích dẫn kết quả “Điều tra quốc gia về vị thành niên và thanh niên” do Việt Nam và các cơ quan quốc tế hợp tác thực hiện, bà Lê Thị Minh Châu nói rằng có từ 25-35% thanh thiếu niên Việt Nam khi được hỏi đã coi quan hệ tình dục trước hôn nhân là chấp nhận được.

Đây là một thay đổi mạnh trong cách nhìn nhận đề tài vốn bị coi là cấm kỵ với nhiều người thuộc các thế hệ trước.

Vẫn theo bà Lê Thị Minh Châu, dù một phần đông giới trẻ khi được hỏi về các biện pháp an toàn tình dục đều trả lời được câu hỏi nhưng cũng một số đông như vậy không biết cụ thể các cách sử dụng bao cao su, hoặc với nữ là đa số không biết thời điểm thụ thai trong chu kỳ kinh nguyệt là lúc nào.

Nay câu hỏi là ở chỗ cần làm gì để giúp giới trẻ, nhất là các thiếu nữ, có được thông tin, kiến thức và kỹ năng khi họ có quan hệ tình dục."

 

Một số số liệu khác:

"Theo thống kê của Uỷ ban Dân số, Gia đình và Trẻ em VN, 21,5% thanh niên quan hệ với gái mại dâm trước khi lập gia đình.

Ông Ian Howie, đại diện Quỹ dân số Liên Hợp Quốc tại Việt Nam, cho biết, có tới 80% nam thanh niên không sử dụng bao cao su ở lần quan hệ đầu tiên, mặc dù đại đa số đều biết ít nhất một biện pháp tránh thai.

 

Theo thống kê của Bộ Y tế, cứ 10 ca nạo phá thai thì có đến 3 trường hợp rơi vào những phụ nữ trẻ chưa có gia đình. "

The Piper at the Gates of Dawn

Album The Piper at the Gates of Dawn, album đầu tiên của Pink Floyd trong thời kỳ Syd Barrett đóng vai trò lãnh đạo nhóm. Album này là điển hình của psychedelic rock, nghe rất khác các album sau này của Pink Floyd. Cá nhân thì tớ không thích album này bằng các album về sau của Pink Floyd như Wish you were here, Dark side of the Moon, The Wall, The Division Bell có âm nhạc trầm lắng, hài hòa và lyrics sâu sắc hơn. Nhưng nếu muốn nghe về một Pink Floyd khác, mới mẻ, sáng tạo, trẻ trung đang trong quá trình tìm tòi và đột phá thì nên nghe album này. Tất nhiên, lúc nào phê thuốc thì nghe album này chắc cũng sẽ hợp hơn . Từ cover image cho đến các bài hát đều chứa các ngụ ý về những ảo giác tâm lý, có thể do dùng LSD mang lại. Nhạc trong album này ấm nóng, và nói thế nào nhỉ, rất psychedelic.Và mơ hồ trong tiếng nhạc chát chúa thiếu hòa hợp ở nhiều bài trong album này như báo hiệu một cái gì đó bất ổn, thậm chí cuồng loạn của tâm thần, những thứ sau này thể hiện ra trong đời sống của Syd và kết thúc sớm sự nghiệp mới chớm nở của ông.

So sánh các album của Pink Floyd trong các giai đoạn thì có thể thấy rõ cá tính của ba người để lại dấu ấn trong các album đa dạng và sáng tạo của Pink Floyd: Syd đột phá, hoang tưởng, phá cách. Rogers trầm lắng, suy tư, hoài nghi, dark. David cân bằng, trong sáng, gần như là dịu dàng.

The Piper at the Gates of Dawn

Shine On You Crazy Diamond

 

Syd Barrett - thành viên sáng lập Pink Floyd qua đời

"TTO - Syd Barrett, đồng sáng lập viên nhóm rock trứ danh Pink-Floyd vừa qua đời ở tuổi 60, sau một thời gian dài cuối đời sống mai danh ẩn tích."

Album Wish you were here cuả Pink Floyd cũng là album để tribute Syd trước đây, và là một trong những album nổi tiếng nhất của nhạc Rock với hai bài hát bất hủ Wish you were here và Shine on you crazy diamond, có thể là hai bài hát hay nhất của Pink Floyd. Bài thứ hai Shine on you crazy diamond, là để dành riêng cho Syd Barret, người được ví như một crazy diamond. Bài thứ nhất Wish you were here thì như niềm nuối tiếc một người bạn, một vị cựu thủ lĩnh đã không còn minh mẫn để chia sẻ vui buồn và vinh quang với các thành viên khác trong ban nhạc.

Album: Wish you were here 

 

 

 

 

"Shine On You Crazy Diamond (I-V)"

Remember when you were young, you shone like the sun.
Shine on you crazy diamond.
Now there's a look in your eyes, like black holes in the sky.
Shine on you crazy diamond.
You were caught on the crossfire of childhood and stardom,
blown on the steel breeze.
Come on you target for faraway laughter,
come on you stranger, you legend, you martyr, and shine!
You reached for the secret too soon, you cried for the moon.
Shine on you crazy diamond.
Threatened by shadows at night, and exposed in the light.
Shine on you crazy diamond.
Well you wore out your welcome with random precision,
rode on the steel breeze.
Come on you raver, you seer of visions,
come on you painter, you piper, you prisoner, and shine

 

 

 

"Shine On You Crazy Diamond (VI-IX)"

Nobody knows where you are, how near or how far.
Shine on you crazy diamond.
Pile on many more layers and I'll be joining you there.
Shine on you crazy diamond.
And we'll bask in the shadow of yesterday's triumph,
sail on the steel breeze.
Come on you boy child, you winner and loser,
come on you miner for truth and delusion, and shine

 

Đoạn cuối bài báo trên Tuổi trẻ online có một chi tiết quá sai, khó tha thứ với một ban nhạc nổi tiếng và một album nổi tiếng như thế 

 

"Ước gì anh ở đây (Wish You Were Here) là album vừa thu xong của Pink Floyd để tri ân thành viên sầu muộn của nhóm. Album này có ca khúc Shine On You Crazy Diamond với lời lẽ “Nhớ ngày nào còn trẻ, anh đã tỏa sáng như ánh mặt trời”… "

 

Trong khi album này được thu năm 1975 tức là hơn 30 năm trước!